{"id":56687,"date":"2026-10-20T08:33:07","date_gmt":"2026-10-20T06:33:07","guid":{"rendered":"https:\/\/bioevidencehub.com\/?p=56687"},"modified":"2026-10-19T08:04:41","modified_gmt":"2026-10-19T06:04:41","slug":"tymozin-beta-4-t%ce%b24","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/tymozyna-beta-4-t%ce%b24\/","title":{"rendered":"Timozyna beta-4 (T\u03b24): molekyl\u00e4ra mekanismer, kliniska studier och prekliniska studier"},"content":{"rendered":"<p><strong>Kontekst naukowy:<\/strong> Niniejszy artyku\u0142 przedstawia wyniki opisane w cytowanych publikacjach. Badania na kom\u00f3rkach i zwierz\u0119tach nie potwierdzaj\u0105 skuteczno\u015bci leczenia u ludzi. Wymienione st\u0119\u017cenia, dawki i schematy podawania dotycz\u0105 wy\u0142\u0105cznie protoko\u0142\u00f3w badawczych i nie stanowi\u0105 zalece\u0144 medycznych ani instrukcji samodzielnego stosowania. Przytoczone odniesienia pochodz\u0105 z materia\u0142u \u017ar\u00f3d\u0142owego i nie zosta\u0142y niezale\u017cnie zweryfikowane.<\/p>\n<p>Tymozyna beta-4 (T\u03b24), znana r\u00f3wnie\u017c jako <em>timbetazyna<\/em>, jest niewielkim bia\u0142kiem z\u0142o\u017conym z 43 aminokwas\u00f3w. Wyst\u0119puje naturalnie w organizmach ludzi i myszy. Naukowcy opracowali r\u00f3wnie\u017c jej syntetyczne i rekombinowane wersje wykorzystywane w badaniach laboratoryjnych oraz we wczesnych etapach bada\u0144 klinicznych. Wz\u00f3r sumaryczny tymozyny \u03b24 to C\u2082\u2081\u2082H\u2083\u2085\u2080N\u2085\u2086O\u2087\u2088S, a masa cz\u0105steczkowa wynosi oko\u0142o 4963 Da [1].<\/p>\n<p>Tymozyna \u03b24 wzbudza zainteresowanie badaczy ze wzgl\u0119du na udzia\u0142 w naprawie tkanek, migracji kom\u00f3rek i regulacji sygnalizacji zapalnej. W badaniach eksperymentalnych opisywano jej wp\u0142yw na zamykanie ran, angiogenez\u0119, w\u0142\u00f3knienie i uszkodzenia tkanek. Obserwacje te nie potwierdzaj\u0105 jednak skuteczno\u015bci klinicznej we wszystkich badanych narz\u0105dach.<\/p>\n<p>Peptyd uczestniczy w procesach przemieszczania si\u0119 kom\u00f3rek do miejsc uszkodzenia oraz regulacji naturalnych sygna\u0142\u00f3w naprawczych, mi\u0119dzy innymi VEGF za po\u015brednictwem HIF-1\u03b1. W badaniach obserwowano tak\u017ce zmiany zwi\u0105zane z ochron\u0105 tkanek serca, p\u0142uc, w\u0105troby i ko\u015bci. Tymozyna \u03b24 mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c wp\u0142ywa\u0107 na autofagi\u0119, czyli proces kom\u00f3rkowy umo\u017cliwiaj\u0105cy usuwanie uszkodzonych sk\u0142adnik\u00f3w kom\u00f3rki.<\/p>\n<h2>Aminokwasy w strukturze tymozyny beta-4 [1]<\/h2>\n<p>Na podstawie wynik\u00f3w bada\u0144 eksperymentalnych naukowcy analizowali r\u00f3\u017cne potencjalne zastosowania kliniczne tymozyny \u03b24, od uszkodze\u0144 serca i zaburze\u0144 kr\u0105\u017cenia po regeneracj\u0119 sk\u00f3ry. Jedna z badanych formulacji, RGN-259, jest opracowywana w postaci kropli do oczu przeznaczonych do bada\u0144 nad chorobami powierzchni rog\u00f3wki. Przeprowadzono r\u00f3wnie\u017c badanie bezpiecze\u0144stwa u zdrowych ochotnik\u00f3w. Pokazuje to, \u017ce zainteresowanie tym peptydem obejmuje zar\u00f3wno jego podstawowe funkcje biologiczne, jak i mo\u017cliwe zastosowania medyczne.<\/p>\n<h2>Tymozyna \u03b24: bezpiecze\u0144stwo i farmakokinetyka w badaniu klinicznym<\/h2>\n<p>W pierwszym badaniu klinicznym z udzia\u0142em ludzi Wang i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2021) ocenili rekombinowan\u0105 tymozyn\u0119 \u03b24, oznaczon\u0105 jako NL005, u zdrowych doros\u0142ych ochotnik\u00f3w w Chinach [2].<\/p>\n<p>Badanie obejmowa\u0142o dwie cz\u0119\u015bci. W pierwszej uczestnicy otrzymywali pojedyncz\u0105 dawk\u0119 do\u017cyln\u0105 od 0,05 do 25,0 \u00b5g\/kg. W drugiej podawano codzienne dawki do\u017cylne wynosz\u0105ce 0,5, 2,0 lub 5,0 \u00b5g\/kg przez 10 dni.<\/p>\n<p>Preparat by\u0142 dobrze tolerowany w obu cz\u0119\u015bciach badania. Nie odnotowano ci\u0119\u017ckich dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych ani problem\u00f3w ograniczaj\u0105cych zwi\u0119kszanie dawki. W grupie otrzymuj\u0105cej pojedyncz\u0105 dawk\u0119 oko\u0142o 57% uczestnik\u00f3w zg\u0142osi\u0142o \u0142agodne lub umiarkowane dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane, podczas gdy w grupie placebo odsetek ten wyni\u00f3s\u0142 70%. W cz\u0119\u015bci obejmuj\u0105cej wielokrotne podawanie \u0142agodne dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane wyst\u0105pi\u0142y u 67% os\u00f3b otrzymuj\u0105cych NL005 i 83% os\u00f3b otrzymuj\u0105cych placebo.<\/p>\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 obserwowanych zmian by\u0142a przej\u015bciowa i obejmowa\u0142a niewielkie odchylenia w wynikach bada\u0144 laboratoryjnych, zapisach EKG lub markerach nowotworowych.<\/p>\n<p>Farmakokinetyka preparatu by\u0142a stosunkowo przewidywalna. Po pojedynczym podaniu maksymalne st\u0119\u017cenie we krwi zwi\u0119ksza\u0142o si\u0119 wraz z dawk\u0105, od 1,99 ng\/ml przy najni\u017cszej dawce do 230,07 ng\/ml przy najwy\u017cszej. Ca\u0142kowita ekspozycja na substancj\u0119 r\u00f3wnie\u017c wzrasta\u0142a proporcjonalnie.<\/p>\n<p>Okres p\u00f3\u0142trwania wyd\u0142u\u017ca\u0142 si\u0119 nieznacznie przy wi\u0119kszych dawkach i wynosi\u0142 oko\u0142o 0,5\u20132,1 godziny. Podczas dziesi\u0119ciodniowego podawania nie obserwowano istotnej kumulacji substancji w organizmie. Klirens i obj\u0119to\u015b\u0107 dystrybucji pozostawa\u0142y stabilne.<\/p>\n<p>Odpowied\u017a immunologiczn\u0105 na preparat wykryto u niewielkiej liczby uczestnik\u00f3w: jednej osoby w grupie pojedynczej dawki i dw\u00f3ch os\u00f3b w grupie wielokrotnego podawania. Reakcje te by\u0142y przej\u015bciowe.<\/p>\n<p>W granicach niewielkiego badania fazy I wyniki wskazywa\u0142y na dobr\u0105 tolerancj\u0119, nisk\u0105 obserwowan\u0105 immunogenno\u015b\u0107 i stosunkowo stabiln\u0105 farmakokinetyk\u0119. Nie potwierdzaj\u0105 jednak bezpiecze\u0144stwa d\u0142ugoterminowego ani skuteczno\u015bci u pacjent\u00f3w z chorobami uk\u0142adu sercowo-naczyniowego.<\/p>\n<h2>Krople do oczu z tymozyn\u0105 \u03b24 w badaniu ci\u0119\u017ckiego zespo\u0142u suchego oka<\/h2>\n<p>W badaniu fazy II oceniano, czy krople do oczu zawieraj\u0105ce tymozyn\u0119 \u03b24 mog\u0105 poprawia\u0107 objawy i stan powierzchni oka u os\u00f3b z ci\u0119\u017ckim zespo\u0142em suchego oka.<\/p>\n<p>Sosne i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2015) badali krople RGN-259 zawieraj\u0105ce 0,1% tymozyny \u03b24, r\u00f3wnie\u017c u pacjent\u00f3w z sucho\u015bci\u0105 oka zwi\u0105zan\u0105 z chorob\u0105 przeszczep przeciwko gospodarzowi (GVHD) [3].<\/p>\n<p>Uczestnicy stosowali krople sze\u015b\u0107 razy dziennie przez 28 dni, po czym nast\u0119powa\u0142 kolejny 28-dniowy okres bez leczenia.<\/p>\n<p>Do 56. dnia w grupie RGN-259 odnotowano zmniejszenie dyskomfortu oczu o 35,1% oraz oznak uszkodzenia powierzchni oka o 59,1% w por\u00f3wnaniu z placebo.<\/p>\n<p>Poprawie uleg\u0142y r\u00f3wnie\u017c inne parametry, w tym stabilno\u015b\u0107 filmu \u0142zowego i obj\u0119to\u015b\u0107 \u0142ez. Nie zaobserwowano istotnych problem\u00f3w zwi\u0105zanych z bezpiecze\u0144stwem, a preparat by\u0142 dobrze tolerowany.<\/p>\n<p>Wst\u0119pne wyniki uzasadnia\u0142y dalsze badania nad RGN-259, ale nie by\u0142y wystarczaj\u0105ce do potwierdzenia jego rutynowego zastosowania klinicznego.<\/p>\n<h2>Do\u017cylna tymozyna \u03b24: wczesne dane dotycz\u0105ce bezpiecze\u0144stwa<\/h2>\n<p>We wczesnym badaniu do\u017cylnym oceniano tolerancj\u0119 tymozyny \u03b24 u zdrowych ochotnik\u00f3w przy r\u00f3\u017cnych dawkach.<\/p>\n<p>Ruff i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2010) badali syntetyczn\u0105 tymozyn\u0119 \u03b24, stosuj\u0105c cztery dawki do\u017cylne: 42, 140, 420 i 1260 mg [4]. Po pocz\u0105tkowej ocenie bezpiecze\u0144stwa te same dawki podawano raz dziennie przez 14 dni.<\/p>\n<p>Preparat by\u0142 dobrze tolerowany w obu fazach. Zg\u0142aszane dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane mia\u0142y nasilenie \u0142agodne lub umiarkowane i nie odnotowano ci\u0119\u017ckich reakcji.<\/p>\n<p>Ekspozycja og\u00f3lnoustrojowa zwi\u0119ksza\u0142a si\u0119 proporcjonalnie do dawki, a czas utrzymywania si\u0119 substancji w organizmie wyd\u0142u\u017ca\u0142 si\u0119 przy wy\u017cszych dawkach.<\/p>\n<p>Wyniki wspiera\u0142y dalsze badania nad tymozyn\u0105 \u03b24 w stanach zwi\u0105zanych z zaburzeniami przep\u0142ywu krwi, takich jak udar m\u00f3zgu czy zawa\u0142 serca. Nie stanowi\u0142y jednak potwierdzenia jej skuteczno\u015bci w tych schorzeniach.<\/p>\n<h2>Miejscowa tymozyna \u03b24 w przewlek\u0142ych owrzodzeniach \u017cylnych podudzi<\/h2>\n<p>W badaniu fazy II oceniano \u017cel zawieraj\u0105cy tymozyn\u0119 \u03b24 jako eksperymentalne uzupe\u0142nienie standardowego post\u0119powania w przewlek\u0142ych owrzodzeniach \u017cylnych podudzi.<\/p>\n<p>Guarnera i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2010) przeprowadzili badanie w o\u015bmiu europejskich o\u015brodkach, obejmuj\u0105ce 73 pacjent\u00f3w z przewlek\u0142ymi owrzodzeniami zwi\u0105zanymi z zastojem \u017cylnym [5].<\/p>\n<p>Badano r\u00f3\u017cne st\u0119\u017cenia \u017celu, w tym 0,03%. Preparat stosowano wraz ze standardow\u0105 opiek\u0105, obejmuj\u0105c\u0105 mi\u0119dzy innymi opatrunki uciskowe i oczyszczanie ran.<\/p>\n<p>Najkorzystniejsze wyniki odnotowano dla \u017celu o st\u0119\u017ceniu 0,03%. U oko\u0142o 25% pacjent\u00f3w dosz\u0142o do ca\u0142kowitego wygojenia owrzodzenia w ci\u0105gu trzech miesi\u0119cy, szczeg\u00f3lnie w przypadku zmian o nasileniu \u0142agodnym lub umiarkowanym.<\/p>\n<p>Preparat by\u0142 dobrze tolerowany i nie zg\u0142oszono ci\u0119\u017ckich dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych.<\/p>\n<p>Obserwacje by\u0142y zgodne z wcze\u015bniejszymi badaniami laboratoryjnymi wskazuj\u0105cymi na udzia\u0142 tymozyny \u03b24 w migracji kom\u00f3rek sk\u00f3ry, produkcji kolagenu i tworzeniu nowych naczy\u0144 krwiono\u015bnych.<\/p>\n<h2>Badanie umiarkowanego zespo\u0142u suchego oka: cz\u0119\u015bciowo korzystne wyniki<\/h2>\n<p>W badaniu klinicznym fazy II Sosne i Ousler (2015) oceniali krople RGN-259 zawieraj\u0105ce 0,1% tymozyny \u03b24 u 72 doros\u0142ych z umiarkowanym lub ci\u0119\u017ckim zespo\u0142em suchego oka [6].<\/p>\n<p>Badanie przeprowadzono w jednym o\u015brodku, z randomizacj\u0105, podw\u00f3jnym maskowaniem i kontrol\u0105 placebo. Wykorzystano model kontrolowanego niekorzystnego \u015brodowiska (Controlled Adverse Environment, CAE&#x2122;), kt\u00f3ry pozwala ocenia\u0107 reakcj\u0119 powierzchni oka na okre\u015blone warunki.<\/p>\n<p>Badanie trwa\u0142o 28 dni, a w ci\u0105gu 32 dni zaplanowano sze\u015b\u0107 wizyt kontrolnych. Uczestnik\u00f3w losowo przydzielono do grupy RGN-259 lub placebo.<\/p>\n<p>Dwa g\u0142\u00f3wne punkty ko\u0144cowe, czyli zmniejszenie dyskomfortu oka i ograniczenie barwienia dolnej cz\u0119\u015bci rog\u00f3wki, nie wykaza\u0142y istotnej statystycznie poprawy w zaplanowanym pomiarze w 29. dniu.<\/p>\n<p>Jednocze\u015bnie zaobserwowano korzystne zmiany w kilku drugorz\u0119dowych parametrach. W 28. dniu dyskomfort wywo\u0142any ekspozycj\u0105 CAE&#x2122; by\u0142 o 27% mniejszy ni\u017c w grupie placebo. Stwierdzono r\u00f3wnie\u017c istotn\u0105 popraw\u0119 stanu \u015brodkowej i g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci rog\u00f3wki.<\/p>\n<p>Poprawia\u0142y si\u0119 tak\u017ce niekt\u00f3re wska\u017aniki zaczerwienienia oczu, stabilno\u015bci filmu \u0142zowego oraz codziennie rejestrowanych objaw\u00f3w.<\/p>\n<p>Nie odnotowano dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych zwi\u0105zanych z badanym preparatem ani problem\u00f3w w ocenach bezpiecze\u0144stwa okulistycznego.<\/p>\n<p>Chocia\u017c badanie nie osi\u0105gn\u0119\u0142o zaplanowanych g\u0142\u00f3wnych punkt\u00f3w ko\u0144cowych, wyniki drugorz\u0119dowe uzasadnia\u0142y dalsze badania, w tym ocen\u0119 wi\u0119kszych grup pacjent\u00f3w i odpowiedniego czasu pomiar\u00f3w.<\/p>\n<h2>Tymozyna \u03b24 w przewlek\u0142ych owrzodzeniach rog\u00f3wki<\/h2>\n<p>Dunn i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2010) opisali seri\u0119 czterech przypadk\u00f3w pacjent\u00f3w w wieku od 47 do 84 lat z d\u0142ugo utrzymuj\u0105cymi si\u0119 neurotroficznymi owrzodzeniami rog\u00f3wki [7].<\/p>\n<p>Przyczynami uszkodze\u0144 by\u0142y mi\u0119dzy innymi p\u00f3\u0142pasiec oczny i cukrzyca. Wcze\u015bniejsze leczenie, obejmuj\u0105ce antybiotyki, preparaty nawil\u017caj\u0105ce, krople steroidowe i soczewki ochronne, nie przynios\u0142o oczekiwanej poprawy.<\/p>\n<p>Pacjenci otrzymywali krople z tymozyn\u0105 \u03b24 dostarczone przez RegeneRx Biopharmaceuticals cztery razy dziennie przez cztery tygodnie.<\/p>\n<p>U jednego pacjenta ubytek rog\u00f3wki ca\u0142kowicie wygoi\u0142 si\u0119 w ci\u0105gu 25 dni i pozostawa\u0142 zamkni\u0119ty do 56. dnia. U drugiego stwierdzono znaczne zmniejszenie powierzchni uszkodzenia do 28. dnia. U trzeciego gojenie przebiega\u0142o wolniej, ale post\u0119powa\u0142o do 70. dnia. U czwartego rog\u00f3wka wygoi\u0142a si\u0119 do 42. dnia, a uzyskany efekt utrzymywa\u0142 si\u0119.<\/p>\n<p>\u017baden z pacjent\u00f3w nie zg\u0142asza\u0142 b\u00f3lu ani dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych. U wszystkich obserwowano popraw\u0119 komfortu i zmniejszenie zaczerwienienia.<\/p>\n<p>Niewielka seria przypadk\u00f3w sugerowa\u0142a mo\u017cliwo\u015b\u0107 dalszych bada\u0144 nad tymozyn\u0105 \u03b24 w trudnych do leczenia uszkodzeniach rog\u00f3wki, ale nie pozwala\u0142a na wyci\u0105gni\u0119cie jednoznacznych wniosk\u00f3w dotycz\u0105cych skuteczno\u015bci.<\/p>\n<h2>Zamykanie ran i czas gojenia: wyniki bada\u0144 na zwierz\u0119tach i u ludzi<\/h2>\n<p>Badania zwierz\u0119ce i wczesne badania kliniczne wskazywa\u0142y, \u017ce tymozyna \u03b24 mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na tempo gojenia ran i czas potrzebny do ich ca\u0142kowitego zamkni\u0119cia.<\/p>\n<p>W modelach pe\u0142no\u015bciennych ran sk\u00f3ry u zdrowych szczur\u00f3w, myszy z cukrzyc\u0105, szczur\u00f3w otrzymuj\u0105cych steroidy i starszych myszy obserwowano szybsze gojenie w grupach otrzymuj\u0105cych tymozyn\u0119 \u03b24 [9].<\/p>\n<p>W badaniach klinicznych dotycz\u0105cych owrzodze\u0144 \u017cylnych i odle\u017cyn pacjenci, u kt\u00f3rych dosz\u0142o do wygojenia ran po zastosowaniu tymozyny \u03b24, osi\u0105gali ten rezultat przeci\u0119tnie oko\u0142o miesi\u0105ca wcze\u015bniej ni\u017c osoby otrzymuj\u0105ce placebo.<\/p>\n<p>Badania na zwierz\u0119tach koncentrowa\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na szybko\u015bci zamykania ran, natomiast w badaniach klinicznych oceniano czas do ich ca\u0142kowitego wygojenia.<\/p>\n<p>Proponowane mechanizmy obejmuj\u0105 pobudzanie migracji kom\u00f3rek, udzia\u0142 kom\u00f3rek macierzystych w naprawie tkanek, ograniczanie zapalenia, ochron\u0119 kom\u00f3rek przed uszkodzeniem i potencjalne zmniejszanie ryzyka zaka\u017ce\u0144.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105 aktywno\u015b\u0107 w r\u00f3\u017cnych etapach gojenia, jednak do potwierdzenia korzy\u015bci, okre\u015blenia w\u0142a\u015bciwych formulacji i identyfikacji grup pacjent\u00f3w konieczne s\u0105 wi\u0119ksze badania.<\/p>\n<h2>\u017bel z tymozyn\u0105 \u03b24 w owrzodzeniach \u017cylnych podudzi<\/h2>\n<p>Guarnera i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2007) zaprojektowali europejskie badanie dotycz\u0105ce tymozyny \u03b24 w owrzodzeniach \u017cylnych, prowadzone w dziesi\u0119ciu szpitalach we W\u0142oszech i Polsce [10].<\/p>\n<p>Badanie mia\u0142o charakter randomizowany, podw\u00f3jnie za\u015blepiony i kontrolowany placebo. Obejmowa\u0142o trzy grupy dawek, po 24 uczestnik\u00f3w w ka\u017cdej, przy czym trzy czwarte uczestnik\u00f3w mia\u0142o otrzymywa\u0107 tymozyn\u0119 \u03b24.<\/p>\n<p>Wszyscy pacjenci otrzymywali r\u00f3wnie\u017c standardow\u0105 opiek\u0119 nad ranami, obejmuj\u0105c\u0105 kompresjoterapi\u0119 i oczyszczanie owrzodze\u0144.<\/p>\n<p>Przez 84 dni na rany nak\u0142adano \u017cel z tymozyn\u0105 \u03b24 lub placebo, a nast\u0119pnie prowadzono dodatkow\u0105 14-dniow\u0105 obserwacj\u0119.<\/p>\n<p>G\u0142\u00f3wnymi ocenianymi parametrami by\u0142y odsetek ca\u0142kowicie wygojonych owrzodze\u0144 do 84. dnia oraz \u015bredni czas gojenia.<\/p>\n<p>Monitorowano r\u00f3wnie\u017c bezpiecze\u0144stwo, st\u0119\u017cenie tymozyny \u03b24 we krwi i wyniki cotygodniowych bada\u0144 laboratoryjnych.<\/p>\n<p>W momencie publikacji badanie nadal trwa\u0142o, a do pierwszej grupy, otrzymuj\u0105cej najni\u017csz\u0105 dawk\u0119, w\u0142\u0105czono 21 os\u00f3b.<\/p>\n<p>Mocnymi stronami projektu by\u0142y \u015bcis\u0142e za\u015blepienie, szczeg\u00f3\u0142owe monitorowanie i dok\u0142adne pomiary powierzchni ran. Ograniczenia obejmowa\u0142y niewielk\u0105 planowan\u0105 liczb\u0119 uczestnik\u00f3w, wynosz\u0105c\u0105 72 osoby, oraz brak wynik\u00f3w ko\u0144cowych w chwili publikacji.<\/p>\n<h2>Regeneracja sk\u00f3ry: wyniki przegl\u0105du bada\u0144<\/h2>\n<p>Kleinman i Sosne (2016) przedstawili przegl\u0105d bada\u0144 laboratoryjnych i klinicznych dotycz\u0105cych wp\u0142ywu tymozyny \u03b24 na gojenie sk\u00f3ry [8].<\/p>\n<p>Peptyd wyst\u0119puje naturalnie w ludzkich tkankach i p\u0142ytkach krwi. Badano go w r\u00f3\u017cnych postaciach, mi\u0119dzy innymi \u017celi miejscowych, preparat\u00f3w do wstrzykiwa\u0144 oraz syntetycznych i dimerycznych odmian cz\u0105steczki.<\/p>\n<p>W modelach zwierz\u0119cych tymozyna \u03b24 przyspiesza\u0142a gojenie ran r\u00f3wnie\u017c w warunkach utrudniaj\u0105cych regeneracj\u0119, takich jak starzenie, cukrzyca, stosowanie steroid\u00f3w i ograniczony przep\u0142yw krwi.<\/p>\n<p>Obserwowano nasilenie angiogenezy, migracji kom\u00f3rek sk\u00f3ry i bardziej uporz\u0105dkowan\u0105 struktur\u0119 kolagenu, a tak\u017ce ograniczenie bliznowacenia.<\/p>\n<p>W modelach niedokrwienia peptyd zwi\u0119ksza\u0142 prze\u017cywalno\u015b\u0107 p\u0142at\u00f3w sk\u00f3rnych i poprawia\u0142 regeneracj\u0119 po niedokrwieniu ko\u0144czyn, szczeg\u00f3lnie przy wykorzystaniu system\u00f3w kontrolowanego uwalniania.<\/p>\n<p>W badaniach na zwierz\u0119tach dimeryczne formy tymozyny \u03b24 wykazywa\u0142y nieco wi\u0119ksz\u0105 aktywno\u015b\u0107 zwi\u0105zan\u0105 z gojeniem ni\u017c zwyk\u0142a forma monomeryczna.<\/p>\n<p>W badaniach klinicznych wczesne oceny bezpiecze\u0144stwa nie wykaza\u0142y istotnych dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych ani mierzalnych st\u0119\u017ce\u0144 substancji we krwi po miejscowym zastosowaniu.<\/p>\n<p>Trzy niewielkie badania fazy II dotycz\u0105ce przewlek\u0142ych ran, takich jak odle\u017cyny, owrzodzenia \u017cylne i p\u0119cherzowe oddzielanie si\u0119 nask\u00f3rka, wskazywa\u0142y na szybsze gojenie przy zastosowaniu \u017celi zawieraj\u0105cych 0,02\u20130,03% tymozyny \u03b24, szczeg\u00f3lnie mi\u0119dzy czwartym a dziewi\u0105tym tygodniem [8].<\/p>\n<p>Ni\u017csze i wy\u017csze st\u0119\u017cenia nie wykazywa\u0142y r\u00f3wnie korzystnych wynik\u00f3w, co podkre\u015bla znaczenie zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy st\u0119\u017ceniem a odpowiedzi\u0105 biologiczn\u0105.<\/p>\n<p>Mechanizmy obejmowa\u0142y ograniczanie zapalenia i uszkodze\u0144 kom\u00f3rek, regulacj\u0119 szkodliwych cz\u0105steczek, wspieranie migracji i wzrostu kom\u00f3rek sk\u00f3ry oraz naczy\u0144 krwiono\u015bnych, a tak\u017ce mo\u017cliw\u0105 aktywacj\u0119 kom\u00f3rek macierzystych i mieszk\u00f3w w\u0142osowych.<\/p>\n<p>Efekty te wi\u0105zano z okre\u015blonymi fragmentami peptydu i szlakami sygna\u0142owymi, mi\u0119dzy innymi receptorami ATP, PI3K\/AKT oraz bia\u0142kami szoku cieplnego.<\/p>\n<p>W przegl\u0105dzie omawiano eksperymentalne \u017cele o st\u0119\u017ceniach 0,02\u20130,03%, stosowane w badaniach trwaj\u0105cych oko\u0142o 8\u201312 tygodni. Parametry te dotycz\u0105 protoko\u0142\u00f3w badawczych, a nie ustalonych zalece\u0144 klinicznych.<\/p>\n<p>Wed\u0142ug przegl\u0105du tymozyn\u0119 \u03b24 oceniano pod wzgl\u0119dem bezpiecze\u0144stwa u oko\u0142o 200 pacjent\u00f3w w badaniach fazy I i II. Nie zg\u0142oszono ci\u0119\u017ckich dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych nawet w badaniach z wysokimi dawkami do\u017cylnymi [8].<\/p>\n<p>Poniewa\u017c tymozyna \u03b24 uczestniczy w migracji kom\u00f3rek i angiogenezie, procesach mog\u0105cych mie\u0107 r\u00f3wnie\u017c znaczenie dla rozwoju nowotwor\u00f3w, zagadnienie bezpiecze\u0144stwa onkologicznego wymaga szczeg\u00f3lnej uwagi.<\/p>\n<p>W badaniach sk\u00f3ry nie zaobserwowano dzia\u0142ania sprzyjaj\u0105cego rozwojowi nowotwor\u00f3w, a niekt\u00f3re wyniki sugerowa\u0142y nawet aktywno\u015b\u0107 przeciwnowotworow\u0105 w okre\u015blonych modelach, takich jak szpiczak mnogi.<\/p>\n<p>Autorzy podkre\u015blali jednak potrzeb\u0119 dalszych bada\u0144 nad mechanizmami molekularnymi, doborem parametr\u00f3w do rodzaju ran oraz bardziej zaawansowanymi formulacjami, w tym dimerami i aktywnymi fragmentami peptydu.<\/p>\n<h2>Tymozyna \u03b24 w p\u0119cherzowym oddzielaniu si\u0119 nask\u00f3rka (EB)<\/h2>\n<p>Tymozyn\u0119 \u03b24 badano r\u00f3wnie\u017c w p\u0119cherzowym oddzielaniu si\u0119 nask\u00f3rka (<em>epidermolysis bullosa<\/em>, EB) oraz innych ci\u0119\u017ckich uszkodzeniach sk\u00f3ry.<\/p>\n<p>EB jest rzadk\u0105 chorob\u0105 genetyczn\u0105 powoduj\u0105c\u0105 znaczn\u0105 krucho\u015b\u0107 sk\u00f3ry i cz\u0119ste powstawanie p\u0119cherzy. Wi\u0105\u017ce si\u0119 z b\u00f3lem, zwi\u0119kszonym ryzykiem zaka\u017ce\u0144, bliznowaceniem, niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105, a w niekt\u00f3rych przypadkach r\u00f3wnie\u017c nowotworami sk\u00f3ry. W materiale \u017ar\u00f3d\u0142owym opisano leczenie jako w du\u017cej mierze wspomagaj\u0105ce, o ograniczonej skuteczno\u015bci [11].<\/p>\n<p>Tymozyna \u03b24 wyst\u0119puje naturalnie w wi\u0119kszo\u015bci tkanek i p\u0142yn\u00f3w ustrojowych, w tym w p\u0142ynie z ran. Uczestniczy w regulacji zapalenia, prze\u017cywalno\u015bci kom\u00f3rek, angiogenezy i organizacji macierzy zewn\u0105trzkom\u00f3rkowej.<\/p>\n<p>R\u00f3\u017cne fragmenty peptydu odpowiadaj\u0105 za odmienne aktywno\u015bci biologiczne. Niekt\u00f3re uczestnicz\u0105 w ograniczaniu zapalenia i w\u0142\u00f3knienia, inne wspieraj\u0105 prze\u017cywalno\u015b\u0107 kom\u00f3rek, migracj\u0119, tworzenie naczy\u0144 lub procesy naprawcze mi\u0119\u015bnia sercowego.<\/p>\n<p>Proponowane mechanizmy obejmuj\u0105 hamowanie sygnalizacji NF-\u03baB, ochron\u0119 kom\u00f3rek sk\u00f3ry przed uszkodzeniem, zwi\u0119kszanie dop\u0142ywu sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych dzi\u0119ki angiogenezie, popraw\u0119 migracji i przylegania kom\u00f3rek oraz bardziej uporz\u0105dkowane odk\u0142adanie kolagenu.<\/p>\n<p>Opisywano r\u00f3wnie\u017c w\u0142a\u015bciwo\u015bci przeciwdrobnoustrojowe i antyoksydacyjne, kt\u00f3re mog\u0105 uczestniczy\u0107 w ograniczaniu zaka\u017ce\u0144 i uszkodze\u0144 oksydacyjnych [11].<\/p>\n<p>W badaniu fazy II obejmuj\u0105cym oko\u0142o 30 pacjent\u00f3w z EB oceniano trzy st\u0119\u017cenia miejscowego preparatu.<\/p>\n<p>Nie osi\u0105gni\u0119to g\u0142\u00f3wnego celu, jakim by\u0142o ca\u0142kowite wygojenie ran do 56. dnia. Jednak w 14. dniu powierzchnia ran by\u0142a mniejsza w grupie otrzymuj\u0105cej tymozyn\u0119 \u03b24 ni\u017c w grupie placebo.<\/p>\n<p>W materiale \u017ar\u00f3d\u0142owym zaznaczono, \u017ce ameryka\u0144ska FDA nie wymaga ju\u017c ca\u0142kowitego zamkni\u0119cia ran jako jedynego g\u0142\u00f3wnego punktu ko\u0144cowego w badaniach EB, dzi\u0119ki czemu cz\u0119\u015bciowa poprawa mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c stanowi\u0107 istotny wynik badania.<\/p>\n<p>Wst\u0119pne obserwacje dotycz\u0105ce powierzchni ran zach\u0119ca\u0142y do dalszych bada\u0144, szczeg\u00f3lnie \u017ce nowoczesne terapie genowe pozostaj\u0105 z\u0142o\u017cone i kosztowne.<\/p>\n<p>Dotychczasowe badania dermatologiczne wskazywa\u0142y na korzystny profil tolerancji, tak\u017ce u os\u00f3b starszych, pacjent\u00f3w z cukrzyc\u0105 i os\u00f3b z EB. Niewielka liczba uczestnik\u00f3w ogranicza jednak mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyci\u0105gania wniosk\u00f3w o rzadkich i d\u0142ugoterminowych dzia\u0142aniach niepo\u017c\u0105danych.<\/p>\n<h2>Inne eksperymentalne wyniki bada\u0144 na zwierz\u0119tach i w laboratorium<\/h2>\n<h2>Regulacja glukozy i wra\u017cliwo\u015bci na insulin\u0119<\/h2>\n<p>W badaniach na myszach z cukrzyc\u0105 tymozyna \u03b24 wp\u0142ywa\u0142a na kontrol\u0119 glikemii i wra\u017cliwo\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni na insulin\u0119.<\/p>\n<p>Zhu i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2012) podawali tymozyn\u0119 \u03b24 myszom z cukrzyc\u0105 przez 12 tygodni [12]. Wykorzystano szczep KK Cg-Ay\/J, a dawka eksperymentalna wynosi\u0142a 100 ng na 10 g masy cia\u0142a, podawane we wstrzykni\u0119ciach.<\/p>\n<p>W por\u00f3wnaniu z nieleczonymi myszami z cukrzyc\u0105 zwierz\u0119ta otrzymuj\u0105ce peptyd uzyskiwa\u0142y korzystniejsze wyniki test\u00f3w tolerancji glukozy, mia\u0142y ni\u017cszy poziom HbA1c i trigliceryd\u00f3w oraz wy\u017csze st\u0119\u017cenie adiponektyny, hormonu uczestnicz\u0105cego w regulacji wra\u017cliwo\u015bci na insulin\u0119.<\/p>\n<p>Poprawia\u0142a si\u0119 tak\u017ce odpowied\u017a kom\u00f3rek mi\u0119\u015bniowych na insulin\u0119, czemu towarzyszy\u0142 wzrost poziomu fosforylowanego AKT.<\/p>\n<p>Podobnych zmian nie obserwowano u zdrowych myszy, co sugeruje zale\u017cno\u015b\u0107 dzia\u0142ania od warunk\u00f3w metabolicznych wyst\u0119puj\u0105cych w cukrzycy.<\/p>\n<h2>Przywracanie przep\u0142ywu krwi i funkcji nerw\u00f3w w neuropatii cukrzycowej<\/h2>\n<p>Wang i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2012) badali tymozyn\u0119 \u03b24 u myszy z cukrzyc\u0105 typu 2 i neuropati\u0105 cukrzycow\u0105 [13].<\/p>\n<p>W badanym modelu obserwowano popraw\u0119 przep\u0142ywu krwi i zwi\u0119kszenie g\u0119sto\u015bci naczy\u0144 krwiono\u015bnych w nerwie kulszowym, jednym z g\u0142\u00f3wnych nerw\u00f3w ko\u0144czyny dolnej.<\/p>\n<p>Poprawia\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c parametry funkcji nerw\u00f3w.<\/p>\n<p>W uszkodzonych nerwach zwi\u0119ksza\u0142 si\u0119 poziom angiopoetyny-1 (Ang1), bia\u0142ka uczestnicz\u0105cego w stabilizacji naczy\u0144, natomiast zmniejsza\u0142 si\u0119 poziom angiopoetyny-2 (Ang2), zwi\u0105zanej z zaburzeniami funkcji naczy\u0144.<\/p>\n<p>Zmiany obserwowano w kom\u00f3rkach \u015br\u00f3db\u0142onka i kom\u00f3rkach Schwanna, kt\u00f3re wspieraj\u0105 prawid\u0142owe funkcjonowanie nerw\u00f3w.<\/p>\n<p>W eksperymentach laboratoryjnych na ludzkich kom\u00f3rkach tymozyna \u03b24 wspiera\u0142a r\u00f3wnie\u017c procesy zwi\u0105zane z angiogenez\u0105 w warunkach wysokiego st\u0119\u017cenia glukozy.<\/p>\n<p>Mechanizm wi\u0105zano ze szlakiem PI3K\/AKT, wa\u017cnym dla stabilno\u015bci i funkcji naczy\u0144 krwiono\u015bnych.<\/p>\n<h2>Poprawa funkcji kom\u00f3rek naczy\u0144 pochodz\u0105cych od pacjent\u00f3w z cukrzyc\u0105<\/h2>\n<p>Su i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2022) analizowali wp\u0142yw tymozyny \u03b24 na kom\u00f3rki \u015br\u00f3db\u0142onka naczy\u0144 uzyskane z indukowanych pluripotencjalnych kom\u00f3rek macierzystych pacjent\u00f3w z cukrzyc\u0105, okre\u015blane jako dia-hiPSC-ECs [14].<\/p>\n<p>Kom\u00f3rki te zwykle wykazuj\u0105 zaburzenia funkcjonalne.<\/p>\n<p>Po ekspozycji na 600 ng\/ml tymozyny \u03b24 obserwowano wi\u0119ksz\u0105 prze\u017cywalno\u015b\u0107, szybszy wzrost i wolniejsze starzenie kom\u00f3rkowe.<\/p>\n<p>Zmniejsza\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c produkcja endoteliny-1 (ET-1), zwi\u0105zanej ze zw\u0119\u017caniem naczy\u0144, oraz MMP-1, enzymu uczestnicz\u0105cego w degradacji tkanek.<\/p>\n<p>Nie wszystkie zaburzenia zosta\u0142y skorygowane. Nie przywr\u00f3cono mi\u0119dzy innymi prawid\u0142owego poziomu energii kom\u00f3rkowej ani niekt\u00f3rych innych parametr\u00f3w metabolicznych.<\/p>\n<p>Kiedy kom\u00f3rki poddane dzia\u0142aniu tymozyny \u03b24 przeszczepiono myszom z cukrzyc\u0105 i zaburzeniami kr\u0105\u017cenia w ko\u0144czynach, przep\u0142yw krwi w ko\u0144czynach istotnie si\u0119 poprawi\u0142.<\/p>\n<p>Autorzy wi\u0105zali wyniki z aktywacj\u0105 sygnalizacji AKT i ograniczeniem szkodliwych mediator\u00f3w zapalnych.<\/p>\n<h2>Regeneracja sk\u00f3ry u myszy z cukrzyc\u0105 i starszych zwierz\u0105t<\/h2>\n<p>Philp i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2003) badali tymozyn\u0119 \u03b24 u myszy db\/db z cukrzyc\u0105 oraz bardzo starych myszy w wieku 26 miesi\u0119cy, u kt\u00f3rych wytworzono g\u0142\u0119bokie rany sk\u00f3ry [15].<\/p>\n<p>Preparat stosowano miejscowo w roztworze PBS lub hydro\u017celu.<\/p>\n<p>U myszy z cukrzyc\u0105 tymozyna \u03b24 zwi\u0119ksza\u0142a obkurczanie ran i produkcj\u0119 kolagenu, kt\u00f3ry uczestniczy w odbudowie sk\u00f3ry.<\/p>\n<p>Do \u00f3smego dnia wszystkie myszy z cukrzyc\u0105 wykazywa\u0142y ca\u0142kowite pokrycie ran sk\u00f3r\u0105, dlatego nie obserwowano du\u017cych r\u00f3\u017cnic w migracji keratynocyt\u00f3w.<\/p>\n<p>U starszych myszy, u kt\u00f3rych procesy gojenia naturalnie przebiegaj\u0105 wolniej, tymozyna \u03b24 wyra\u017anie przyspiesza\u0142a zamykanie ran, poprawia\u0142a migracj\u0119 keratynocyt\u00f3w i zwi\u0119ksza\u0142a zar\u00f3wno obkurczanie ran, jak i zawarto\u015b\u0107 kolagenu.<\/p>\n<p>Rodzaj formulacji, PBS lub hydro\u017cel, nie wp\u0142ywa\u0142 istotnie na wyniki.<\/p>\n<p>Badacze ocenili r\u00f3wnie\u017c kr\u00f3tki fragment tymozyny \u03b24 z\u0142o\u017cony z siedmiu aminokwas\u00f3w, LKKTETQ.<\/p>\n<p>U starszych myszy fragment ten wykazywa\u0142 aktywno\u015b\u0107 zbli\u017con\u0105 do pe\u0142nej cz\u0105steczki. Sugerowa\u0142o to, \u017ce wa\u017cna cz\u0119\u015b\u0107 dzia\u0142ania zwi\u0105zanego z gojeniem mo\u017ce wynika\u0107 z tego fragmentu, kt\u00f3ry wp\u0142ywa na migracj\u0119 kom\u00f3rek i przebudow\u0119 kolagenu poprzez regulacj\u0119 cytoszkieletu aktynowego.<\/p>\n<h2>Gojenie oparze\u0144 sk\u00f3ry w cukrzycy<\/h2>\n<p>Kim i Kwon (2014) badali tymozyn\u0119 \u03b24 u myszy z cukrzyc\u0105 i ci\u0119\u017ckimi oparzeniami sk\u00f3ry [16].<\/p>\n<p>Oparzenia wywo\u0142ywano gor\u0105c\u0105 wod\u0105 na obszarze o wielko\u015bci 10 mm. Tymozyn\u0119 \u03b24 podawano we wstrzykni\u0119ciach w pobli\u017cu rany w dawce 5 mg\/kg dwa razy w tygodniu przez dwa tygodnie.<\/p>\n<p>W por\u00f3wnaniu z nieleczonymi myszami zwierz\u0119ta otrzymuj\u0105ce peptyd wykazywa\u0142y szybsze gojenie, wi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 nowej tkanki ziarninowej oraz silniejszy rozw\u00f3j naczy\u0144 krwiono\u015bnych w obr\u0119bie rany.<\/p>\n<p>Zmniejsza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c poziom bia\u0142ka RAGE, kt\u00f3rego podwy\u017cszona aktywno\u015b\u0107 w cukrzycy jest zwi\u0105zana z przewlek\u0142ym zapaleniem i zaburzeniami gojenia.<\/p>\n<p>Ograniczenie sygnalizacji RAGE mog\u0142o zmniejsza\u0107 niekorzystn\u0105 odpowied\u017a zapaln\u0105 i sprzyja\u0107 przywracaniu prawid\u0142owego kr\u0105\u017cenia w uszkodzonej sk\u00f3rze.<\/p>\n<h2>Gojenie ran w r\u00f3\u017cnych stanach chorobowych<\/h2>\n<p>Badania nad tymozyn\u0105 \u03b24 obejmowa\u0142y oparzenia, rany cukrzycowe, owrzodzenia \u017cylne podudzi, odle\u017cyny oraz p\u0119cherzowe oddzielanie si\u0119 nask\u00f3rka.<\/p>\n<p>Dost\u0119pne dowody pochodz\u0105 z do\u015bwiadcze\u0144 zwierz\u0119cych i stosunkowo niewielkich wczesnych bada\u0144 klinicznych, r\u00f3\u017cni\u0105cych si\u0119 metodologi\u0105 i ocenianymi wynikami.<\/p>\n<p>Gao i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2022) dokonali przegl\u0105du bada\u0144 i wskazali, \u017ce miejscowe st\u0119\u017cenia oko\u0142o 0,02\u20130,03% wykazywa\u0142y najkorzystniejsze wyniki pod wzgl\u0119dem skuteczno\u015bci i tolerancji w analizowanych protoko\u0142ach [17].<\/p>\n<p>Tymozyna \u03b24 naturalnie wyst\u0119puje w p\u0142ytkach krwi i p\u0142ynie z ran. Uczestniczy w regulacji zapalenia, angiogenezie, migracji kom\u00f3rek sk\u00f3ry i ograniczaniu bliznowacenia.<\/p>\n<p>W modelach oparze\u0144 u gryzoni podsk\u00f3rne podawanie 30 mg\/kg dwa razy w tygodniu znacz\u0105co przyspiesza\u0142o gojenie, szczeg\u00f3lnie w po\u0142\u0105czeniu z innymi czynnikami wzrostu, takimi jak bFGF.<\/p>\n<p>W badaniach ran cukrzycowych u starszych myszy miejscowe preparaty zawieraj\u0105ce 0,01\u20130,03% tymozyny \u03b24 poprawia\u0142y odbudow\u0119 sk\u00f3ry, rozw\u00f3j naczy\u0144 i ogranicza\u0142y zapalenie.<\/p>\n<p>W badaniu fazy II obejmuj\u0105cym 72 osoby z odle\u017cynami \u017cel zawieraj\u0105cy 0,02% tymozyny \u03b24 przyspiesza\u0142 gojenie mi\u0119dzy czwartym a dziewi\u0105tym tygodniem.<\/p>\n<p>W przypadku owrzodze\u0144 \u017cylnych \u017cel o st\u0119\u017ceniu 0,03% wi\u0105za\u0142 si\u0119 z ca\u0142kowitym zamkni\u0119ciem ran u 33,3% pacjent\u00f3w, w por\u00f3wnaniu z 17,6% w grupie placebo.<\/p>\n<p>U pacjent\u00f3w z EB wszystkie badane st\u0119\u017cenia, od 0,01% do 0,10%, wykazywa\u0142y oznaki aktywno\u015bci zwi\u0105zanej z gojeniem, jednak ograniczona liczba uczestnik\u00f3w nie pozwoli\u0142a na uzyskanie istotno\u015bci statystycznej.<\/p>\n<p>Mechanistycznie tymozyna \u03b24 mo\u017ce uczestniczy\u0107 we wszystkich fazach gojenia.<\/p>\n<p>We wczesnej fazie wp\u0142ywa na stabilizacj\u0119 skrzep\u00f3w i ograniczanie uszkodze\u0144 oksydacyjnych zwi\u0105zanych z ROS i NO.<\/p>\n<p>W fazie proliferacyjnej mo\u017ce pobudza\u0107 angiogenez\u0119 za po\u015brednictwem VEGF, PI3K\/AKT i pokrewnych szlak\u00f3w.<\/p>\n<p>W p\u00f3\u017aniejszych etapach uczestniczy w odbudowie bariery sk\u00f3rnej i regulacji nadmiernego gromadzenia kolagenu oraz fibroblast\u00f3w.<\/p>\n<p>W przeciwie\u0144stwie do niekt\u00f3rych czynnik\u00f3w wzrostu tymozyna \u03b24 mo\u017ce dyfundowa\u0107 przez tkanki i modulowa\u0107 naturalne odpowiedzi naprawcze bez konieczno\u015bci bezpo\u015bredniego wymuszania nadmiernej proliferacji kom\u00f3rek.<\/p>\n<p>Autorzy przegl\u0105du zwr\u00f3cili tak\u017ce uwag\u0119 na znaczenie formulacji. Po podaniu do\u017cylnym tymozyna \u03b24 ma stosunkowo kr\u00f3tki okres p\u00f3\u0142trwania, oko\u0142o 2,1 godziny.<\/p>\n<p>Zaawansowane systemy, takie jak g\u0105bki kolagenowo-chitozanowe i \u017cele etosomalne, mog\u0105 wyd\u0142u\u017ca\u0107 czas jej miejscowego dzia\u0142ania.<\/p>\n<p>Miejscowe \u017cele o st\u0119\u017ceniach 0,02\u20130,03% wykazywa\u0142y korzystne wyniki, ale zale\u017cno\u015b\u0107 efektu od dawki przypomina\u0142a krzyw\u0105 dzwonow\u0105. Oznacza to, \u017ce zwi\u0119kszenie st\u0119\u017cenia nie musi prowadzi\u0107 do silniejszego dzia\u0142ania.<\/p>\n<p>W badaniach zdrowych ochotnik\u00f3w nie odnotowano powa\u017cnych problem\u00f3w bezpiecze\u0144stwa nawet przy wysokich dawkach do\u017cylnych, si\u0119gaj\u0105cych 1260 mg. Autorzy zalecali jednak ostro\u017cno\u015b\u0107 w interpretacji danych dotycz\u0105cych os\u00f3b z aktywn\u0105 chorob\u0105 nowotworow\u0105, ze wzgl\u0119du na udzia\u0142 tymozyny \u03b24 w procesach wzrostu i migracji kom\u00f3rek.<\/p>\n<p>Om\u00f3wione st\u0119\u017cenia i systemy kontrolowanego uwalniania pozostaj\u0105 zagadnieniami badawczymi, a nie potwierdzonymi zaleceniami klinicznymi [17].<\/p>\n<h2>Regeneracja nerw\u00f3w w neuropatii cukrzycowej<\/h2>\n<p>Wang i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2019) badali tymozyn\u0119 \u03b24 u myszy z cukrzyc\u0105 i uszkodzeniem nerw\u00f3w obwodowych [18].<\/p>\n<p>Po czterech tygodniach obserwowano popraw\u0119 przewodnictwa nerwowego i wra\u017cliwo\u015bci na temperatur\u0119, zwi\u0119kszenie liczby drobnych naczy\u0144 w nerwie kulszowym oraz lepsze zachowanie ochronnych barier nerwowych.<\/p>\n<p>Badacze analizowali szlak angiopoetyny-1 i receptora Tie2.<\/p>\n<p>Kiedy zablokowano receptor Tie2, dzia\u0142anie tymozyny \u03b24 zanika\u0142o. Wskazywa\u0142o to na kluczow\u0105 rol\u0119 sygnalizacji Ang1\/Tie2 w obserwowanych zmianach dotycz\u0105cych regeneracji nerw\u00f3w.<\/p>\n<h2>Regeneracja nerw\u00f3w bez obni\u017cenia glikemii<\/h2>\n<p>W odr\u0119bnym 16-tygodniowym badaniu Wang i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2015) wykazali, \u017ce tymozyna \u03b24 poprawia\u0142a funkcj\u0119 nerw\u00f3w mimo braku obni\u017cenia st\u0119\u017cenia glukozy we krwi [19].<\/p>\n<p>Obserwowano korzystniejsze przewodnictwo nerwowe, popraw\u0119 czucia i lepiej zachowan\u0105 struktur\u0119 akson\u00f3w oraz mieliny.<\/p>\n<p>W eksperymentach laboratoryjnych peptyd zwi\u0119ksza\u0142 wzrost neuryt\u00f3w, czyli wypustek kom\u00f3rek nerwowych.<\/p>\n<p>Efekt ten zanika\u0142 po zablokowaniu Tie2, co ponownie wskazywa\u0142o na udzia\u0142 szlaku Ang1\/Tie2.<\/p>\n<p>\u0141\u0105cznie badania na myszach sugeruj\u0105, \u017ce zmiany w ukrwieniu i strukturze nerw\u00f3w mog\u0105 zachodzi\u0107 niezale\u017cnie od kontroli glikemii. Znaczenie kliniczne tego mechanizmu u ludzi pozostaje nieznane.<\/p>\n<h2>Gojenie ko\u015bci i wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 strukturalna u myszy<\/h2>\n<p>Brady i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2014) badali wp\u0142yw tymozyny \u03b24 na gojenie ko\u015bci strza\u0142kowej po zabiegu chirurgicznym u myszy [20].<\/p>\n<p>Zwierz\u0119ta otrzymywa\u0142y s\u00f3l fizjologiczn\u0105 lub tymozyn\u0119 \u03b24 w dawce 6 mg\/kg we wstrzykni\u0119ciu og\u00f3lnoustrojowym.<\/p>\n<p>W 21. dniu ko\u015bci w grupie tymozyny \u03b24 wykazywa\u0142y o 41% wi\u0119ksz\u0105 si\u0142\u0119 potrzebn\u0105 do ich z\u0142amania i o 25% wi\u0119ksz\u0105 sztywno\u015b\u0107 ni\u017c w grupie kontrolnej.<\/p>\n<p>Badania obrazowe wykaza\u0142y o 18% wi\u0119cej nowo powsta\u0142ej zmineralizowanej tkanki kostnej oraz o 26% wi\u0119cej silnie zmineralizowanej, dojrza\u0142ej ko\u015bci.<\/p>\n<p>Jednocze\u015bnie obj\u0119to\u015b\u0107 kostniny by\u0142a o 23% mniejsza. Zawiera\u0142a ona o 47% mniej starej tkanki kostnej i o 31% wi\u0119cej nowej tkanki g\u0105bczastej.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105 sprawniejsz\u0105 przebudow\u0119 ko\u015bci i korzystniejsze w\u0142a\u015bciwo\u015bci mechaniczne goj\u0105cej si\u0119 tkanki w tym modelu.<\/p>\n<h2>Regeneracja wi\u0119zade\u0142 i wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 mechaniczna<\/h2>\n<p>Xu i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2013) badali szczury z chirurgicznie przeci\u0119tym wi\u0119zad\u0142em pobocznym piszczelowym (MCL), jednym z g\u0142\u00f3wnych wi\u0119zade\u0142 stabilizuj\u0105cych staw kolanowy [21].<\/p>\n<p>Bezpo\u015brednio w miejscu uszkodzenia umieszczano niewielk\u0105 ilo\u015b\u0107 \u017celu zawieraj\u0105cego 1 \u00b5g tymozyny \u03b24.<\/p>\n<p>Po czterech tygodniach regeneruj\u0105ce si\u0119 wi\u0119zad\u0142a w grupie tymozyny \u03b24 wykazywa\u0142y lepiej uporz\u0105dkowan\u0105 struktur\u0119 kolagenu oraz grubsze i mocniejsze w\u0142\u00f3kna.<\/p>\n<p>Zmiany te przek\u0142ada\u0142y si\u0119 na wi\u0119ksz\u0105 wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 mechaniczn\u0105 podczas test\u00f3w.<\/p>\n<p>Wyniki by\u0142y zgodne z udzia\u0142em tymozyny \u03b24 w migracji kom\u00f3rek, angiogenezie i produkcji kolagenu, czyli procesach istotnych dla naprawy wi\u0119zade\u0142.<\/p>\n<h2>Ograniczanie zapalenia i utraty ko\u015bci w modelach chor\u00f3b przyz\u0119bia<\/h2>\n<p>Lee i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2016) badali wp\u0142yw tymozyny \u03b24 na kom\u00f3rki uczestnicz\u0105ce w zapaleniu przyz\u0119bia i utracie tkanki kostnej [22].<\/p>\n<p>W ludzkich kom\u00f3rkach wi\u0119zad\u0142a przyz\u0119bia (PDLCs) poddanych stresowi oksydacyjnemu wywo\u0142anemu nadtlenkiem wodoru naturalny poziom tymozyny \u03b24 spada\u0142.<\/p>\n<p>Po dodaniu peptydu zmniejsza\u0142y si\u0119 poziomy mediator\u00f3w zapalnych, takich jak tlenek azotu (NO), prostaglandyna E\u2082 (PGE\u2082), TNF-\u03b1 i cytokiny z rodziny interleukin.<\/p>\n<p>Poprawia\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c proporcja RANKL\/OPG, istotna dla regulacji resorpcji ko\u015bci.<\/p>\n<p>W kom\u00f3rkach szpiku kostnego myszy pobudzanych do r\u00f3\u017cnicowania w osteoklasty tymozyna \u03b24 hamowa\u0142a powstawanie tych kom\u00f3rek oraz aktywno\u015b\u0107 gen\u00f3w zwi\u0105zanych z rozk\u0142adem ko\u015bci.<\/p>\n<p>Mechanizm obejmowa\u0142 os\u0142abienie sygnalizacji MAPK i NF-\u03baB.<\/p>\n<p>Znaczenie mia\u0142a r\u00f3wnie\u017c \u015bcie\u017cka Wnt5a. Jej blokowanie nasila\u0142o dzia\u0142anie tymozyny \u03b24, natomiast dodanie peptydu Wnt5a os\u0142abia\u0142o obserwowane efekty.<\/p>\n<p>Wyniki wskazuj\u0105 na z\u0142o\u017cone zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy szlakami sygna\u0142owymi reguluj\u0105cymi zapalenie i metabolizm ko\u015bci.<\/p>\n<h2>Rozw\u00f3j p\u0142odu i narz\u0105d\u00f3w podczas ci\u0105\u017cy u myszy<\/h2>\n<p>Faa i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2021) badali tymozyn\u0119 \u03b24 u ci\u0119\u017carnych myszy [23].<\/p>\n<p>Zwierz\u0119tom podawano 6 mg\/kg peptydu we wstrzykni\u0119ciach w 14. i 17. dniu ci\u0105\u017cy.<\/p>\n<p>Potomstwo samic otrzymuj\u0105cych tymozyn\u0119 \u03b24 mia\u0142o wi\u0119ksz\u0105 d\u0142ugo\u015b\u0107 cia\u0142a i bardziej rozwini\u0119te narz\u0105dy ni\u017c zwierz\u0119ta kontrolne.<\/p>\n<p>Zmiany dotyczy\u0142y mi\u0119dzy innymi p\u0142uc, serca, nerek, m\u00f3zgu, w tym kory m\u00f3zgowej, oraz struny grzbietowej.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105 mo\u017cliwy udzia\u0142 tymozyny \u03b24 w angiogenezie, migracji i r\u00f3\u017cnicowaniu kom\u00f3rek podczas rozwoju zarodkowego myszy.<\/p>\n<p>Nie potwierdzaj\u0105 jednak korzy\u015bci ani bezpiecze\u0144stwa stosowania u kobiet w ci\u0105\u017cy lub wcze\u015bniak\u00f3w.<\/p>\n<h2>\u015amiertelno\u015b\u0107 i zapalenie w modelach ci\u0119\u017ckiej sepsy<\/h2>\n<p>Badamchian i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2003) badali tymozyn\u0119 \u03b24 w modelu sepsy u gryzoni, wywo\u0142ywanej lipopolisacharydem (LPS), silnym czynnikiem aktywuj\u0105cym odpowied\u017a immunologiczn\u0105 [24].<\/p>\n<p>Po ekspozycji na LPS u zwierz\u0105t zmniejsza\u0142 si\u0119 poziom tymozyny \u03b24.<\/p>\n<p>Podobne zmiany obserwowano u ludzkich ochotnik\u00f3w i pacjent\u00f3w ze wstrz\u0105sem septycznym, co sugerowa\u0142o zmniejszanie si\u0119 zasob\u00f3w tymozyny \u03b24 podczas silnego zapalenia.<\/p>\n<p>Myszy otrzymuj\u0105ce 100 \u00b5g tymozyny \u03b24 po 0, 2 i 4 godzinach od podania LPS wykazywa\u0142y ni\u017csz\u0105 \u015bmiertelno\u015b\u0107 i mniejsze poziomy mediator\u00f3w zapalnych, takich jak IL-1\u03b2 i 6-keto-PGF1\u03b1.<\/p>\n<p>Wyniki sugerowa\u0142y ograniczenie nadmiernej odpowiedzi immunologicznej i mo\u017cliw\u0105 ochron\u0119 przed ci\u0119\u017ckimi skutkami zapalenia w tym modelu.<\/p>\n<h2>W\u0142\u00f3knienie p\u0142uc i funkcja oddechowa<\/h2>\n<p>Yu i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2025) badali wziewn\u0105 rekombinowan\u0105 ludzk\u0105 tymozyn\u0119 \u03b24 (rhT\u03b24) w mysim modelu uszkodzenia p\u0142uc wywo\u0142anego bleomycyn\u0105 [25].<\/p>\n<p>Peptyd podawano na wczesnym, po\u015brednim lub p\u00f3\u017anym etapie rozwoju uszkodzenia.<\/p>\n<p>We wszystkich badanych okresach obserwowano mniejsze w\u0142\u00f3knienie p\u0142uc, ni\u017csz\u0105 zawarto\u015b\u0107 kolagenu i korzystniejsze parametry funkcji oddechowej.<\/p>\n<p>W eksperymentach laboratoryjnych tymozyna \u03b24 ogranicza\u0142a proliferacj\u0119 i migracj\u0119 fibroblast\u00f3w uczestnicz\u0105cych w tworzeniu tkanki w\u0142\u00f3knistej.<\/p>\n<p>Zmniejsza\u0142a r\u00f3wnie\u017c niekorzystne przemiany kom\u00f3rek nab\u0142onka p\u0142ucnego i regulowa\u0142a aktywno\u015b\u0107 TGF-\u03b21, jednego z g\u0142\u00f3wnych mediator\u00f3w w\u0142\u00f3knienia.<\/p>\n<p>Wyniki wskazuj\u0105 na aktywno\u015b\u0107 na r\u00f3\u017cnych etapach eksperymentalnego uszkodzenia p\u0142uc.<\/p>\n<h2>Ochrona serca i p\u0142uc w modelach nadci\u015bnienia p\u0142ucnego<\/h2>\n<p>Wei i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2014) badali tymozyn\u0119 \u03b24 u zwierz\u0105t z nadci\u015bnieniem p\u0142ucnym wywo\u0142anym monokrotalin\u0105 [26].<\/p>\n<p>U myszy otrzymuj\u0105cych peptyd obserwowano ni\u017csze ci\u015bnienie w kr\u0105\u017ceniu p\u0142ucnym i mniejszy przerost prawej komory serca.<\/p>\n<p>Analizy molekularne wykaza\u0142y zmiany w szlaku Notch3\u2013Col3A1\u2013CTGF, uczestnicz\u0105cym w przebudowie naczy\u0144 i tkanek.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 ograniczania niekorzystnych zmian naczyniowych i strukturalnych w eksperymentalnym nadci\u015bnieniu p\u0142ucnym.<\/p>\n<h2>Naprawa tkanek wielu narz\u0105d\u00f3w: przegl\u0105d bada\u0144 zwierz\u0119cych<\/h2>\n<p>Philp i Kleinman (2010) dokonali przegl\u0105du bada\u0144 dotycz\u0105cych tymozyny \u03b24 w r\u00f3\u017cnych narz\u0105dach [27].<\/p>\n<p>W modelach uszkodzenia rog\u00f3wki miejscowe zastosowanie 5 \u00b5g w 5 \u00b5l dwa razy dziennie przyspiesza\u0142o gojenie oparze\u0144 rog\u00f3wki bez wywo\u0142ywania niepo\u017c\u0105danej angiogenezy.<\/p>\n<p>W badaniach sk\u00f3ry u zwierz\u0105t z cukrzyc\u0105 i starszych osobnik\u00f3w peptyd wspiera\u0142 migracj\u0119 kom\u00f3rek, produkcj\u0119 kolagenu i rozw\u00f3j nowych naczy\u0144.<\/p>\n<p>Obserwowano tak\u017ce wp\u0142yw na odrastanie w\u0142os\u00f3w poprzez aktywacj\u0119 mieszk\u00f3w w\u0142osowych.<\/p>\n<p>W badaniach serca tymozyn\u0119 \u03b24 oceniano zar\u00f3wno u ma\u0142ych zwierz\u0105t, na przyk\u0142ad myszy otrzymuj\u0105cych 400 ng, jak i u wi\u0119kszych zwierz\u0105t, takich jak \u015bwinie otrzymuj\u0105ce 15 mg.<\/p>\n<p>W tych modelach opisywano ograniczenie uszkodze\u0144 tkanek, zwi\u0119kszon\u0105 prze\u017cywalno\u015b\u0107 kom\u00f3rek serca i mniejsze bliznowacenie po urazie.<\/p>\n<p>W modelach sepsy wywo\u0142anej LPS obserwowano s\u0142absz\u0105 odpowied\u017a zapaln\u0105 i wi\u0119ksz\u0105 prze\u017cywalno\u015b\u0107.<\/p>\n<p>W badaniach m\u00f3zgu i o\u015brodkowego uk\u0142adu nerwowego tymozyna \u03b24 ogranicza\u0142a uszkodzenia neuron\u00f3w i wspiera\u0142a rozw\u00f3j oligodendrocyt\u00f3w, czyli kom\u00f3rek wytwarzaj\u0105cych mielin\u0119 otaczaj\u0105c\u0105 w\u0142\u00f3kna nerwowe.<\/p>\n<p>Proponowane mechanizmy obejmowa\u0142y hamowanie mediator\u00f3w zapalnych, regulacj\u0119 metaloproteinaz macierzy (MMP), modulacj\u0119 sygnalizacji NF-\u03baB i Akt oraz aktywacj\u0119 kom\u00f3rek macierzystych.<\/p>\n<p>Przegl\u0105d opisywa\u0142 r\u00f3wnie\u017c wyniki tolerancji u szczur\u00f3w i ma\u0142p przy badanych dawkach. Dane toksykologiczne ze zwierz\u0105t nie pozwalaj\u0105 jednak samodzielnie okre\u015bli\u0107 szerokiego marginesu bezpiecze\u0144stwa u ludzi.<\/p>\n<h2>Ochrona p\u0142uc przed uszkodzeniem reperfuzyjnym po zamkni\u0119ciu aorty<\/h2>\n<p>Yaman i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2019) badali tymozyn\u0119 \u03b24 w szczurzym modelu niedokrwienia i reperfuzji aorty [28].<\/p>\n<p>Zwierz\u0119tom podawano 10 mg\/kg peptydu godzin\u0119 przed zamkni\u0119ciem aorty albo 15 minut przed przywr\u00f3ceniem przep\u0142ywu krwi.<\/p>\n<p>Oba schematy czasowe dawa\u0142y podobne wyniki.<\/p>\n<p>Tymozyna \u03b24 zmniejsza\u0142a stres oksydacyjny, obni\u017ca\u0142a poziomy cytokin zapalnych, poprawia\u0142a parametry antyoksydacyjne w p\u0142ucach i krwi oraz ogranicza\u0142a uszkodzenia tkanek.<\/p>\n<p>Wyniki wskazuj\u0105 na mo\u017cliw\u0105 ochron\u0119 przed ostrym uszkodzeniem p\u0142uc zwi\u0105zanym z przerwaniem i przywr\u00f3ceniem przep\u0142ywu krwi, na przyk\u0142ad w eksperymentalnych modelach zabieg\u00f3w chirurgicznych i uraz\u00f3w.<\/p>\n<h2>Ograniczanie bliznowacenia prze\u0142yku po zabiegu chirurgicznym<\/h2>\n<p>Wang i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2019) badali miejscowy \u017cel z tymozyn\u0105 \u03b24 u o\u015bmiu \u015bwi\u0144 poddanych zabiegowi okr\u0119\u017cnego endoskopowego rozwarstwienia pod\u015bluz\u00f3wkowego prze\u0142yku (ESD) [29].<\/p>\n<p>Zabieg ten wi\u0105\u017ce si\u0119 z ryzykiem powstawania zw\u0119\u017ce\u0144 prze\u0142yku.<\/p>\n<p>Cztery \u015bwinie otrzyma\u0142y miejscowy \u017cel z tymozyn\u0105 \u03b24, a cztery stanowi\u0142y grup\u0119 kontroln\u0105.<\/p>\n<p>U wszystkich zwierz\u0105t wyst\u0105pi\u0142y zw\u0119\u017cenia, ale w grupie tymozyny \u03b24 by\u0142y one mniej nasilone.<\/p>\n<p>Zwierz\u0119ta otrzymuj\u0105ce peptyd wymaga\u0142y mniejszej liczby zabieg\u00f3w poszerzania prze\u0142yku balonem (p = 0,002), a gojenie przebiega\u0142o szybciej (p = 0,012).<\/p>\n<p>Autorzy wi\u0105zali efekty z ograniczeniem powstawania tkanki bliznowatej, popraw\u0105 migracji kom\u00f3rek i zmniejszeniem nadmiernego gromadzenia kolagenu.<\/p>\n<p>Nie zg\u0142oszono dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych.<\/p>\n<h2>Zachowanie struktury naczy\u0144 i rozw\u00f3j t\u0119tniak\u00f3w aorty<\/h2>\n<p>Munshaw i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2021) badali myszy pozbawione tymozyny \u03b24 [30].<\/p>\n<p>U zwierz\u0105t tych \u015bciany naczy\u0144 by\u0142y s\u0142absze i cz\u0119\u015bciej rozwija\u0142y si\u0119 t\u0119tniaki aorty, szczeg\u00f3lnie po ekspozycji na angiotensyn\u0119 II.<\/p>\n<p>Przy braku tymozyny \u03b24 kom\u00f3rki mi\u0119\u015bni g\u0142adkich naczy\u0144 (VSMCs) cz\u0119\u015bciej zmienia\u0142y sw\u00f3j fenotyp w kierunku zwi\u0105zanym z niekorzystn\u0105 przebudow\u0105 i w\u0142\u00f3knieniem.<\/p>\n<p>Zjawisko to wi\u0105zano z nadmiernym recyklingiem receptora PDGFR\u03b2, kt\u00f3rego aktywno\u015b\u0107 w prawid\u0142owych warunkach jest regulowana przez tymozyn\u0119 \u03b24.<\/p>\n<p>Zastosowanie imatynibu, leku hamuj\u0105cego PDGFR\u03b2, zmniejsza\u0142o uszkodzenia naczy\u0144 u myszy pozbawionych tymozyny \u03b24.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105, \u017ce naturalna tymozyna \u03b24 uczestniczy w utrzymywaniu prawid\u0142owej przebudowy naczy\u0144 poprzez regulacj\u0119 sygna\u0142\u00f3w wzrostowych.<\/p>\n<h2>Bariera jelitowa i zapalenie w modelach przewlek\u0142ej choroby ziarniniakowej<\/h2>\n<p>Renga i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2019) badali tymozyn\u0119 \u03b24 w modelach przewlek\u0142ej choroby ziarniniakowej (CGD), genetycznego zaburzenia funkcji uk\u0142adu odporno\u015bciowego [31].<\/p>\n<p>Eksperymenty obejmowa\u0142y ludzkie i mysie kom\u00f3rki odporno\u015bciowe oraz myszy z CGD.<\/p>\n<p>Tymozyna \u03b24 przywraca\u0142a aktywno\u015b\u0107 ochronnego bia\u0142ka HIF-1\u03b1 i pobudza\u0142a niekanoniczn\u0105 autofagi\u0119 za po\u015brednictwem DAPK1.<\/p>\n<p>Zmiany te poprawia\u0142y funkcj\u0119 bariery jelitowej, ogranicza\u0142y zapalenie i powstawanie ziarniniak\u00f3w oraz zwi\u0119ksza\u0142y prze\u017cywalno\u015b\u0107 zwierz\u0105t.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105 udzia\u0142 tymozyny \u03b24 w regulacji odpowiedzi zapalnej i proces\u00f3w usuwania uszkodzonych sk\u0142adnik\u00f3w kom\u00f3rkowych w jelitach.<\/p>\n<h2>Mia\u017cd\u017cyca i stabilno\u015b\u0107 naczy\u0144<\/h2>\n<p>Munshaw i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2023) badali tymozyn\u0119 \u03b24 u myszy ApoE\u207b\/\u207b predysponowanych do rozwoju mia\u017cd\u017cycy [32].<\/p>\n<p>Por\u00f3wnywano zwierz\u0119ta z prawid\u0142ow\u0105 ekspresj\u0105 tymozyny \u03b24 oraz myszy pozbawione tego bia\u0142ka.<\/p>\n<p>U myszy bez tymozyny \u03b24 rozwija\u0142y si\u0119 wi\u0119ksze blaszki mia\u017cd\u017cycowe, obserwowano silniejsze uszkodzenia \u015brodkowej warstwy \u015bciany naczy\u0144, a kom\u00f3rki mi\u0119\u015bni g\u0142adkich traci\u0142y prawid\u0142owe w\u0142a\u015bciwo\u015bci.<\/p>\n<p>W zdrowych naczyniach tymozyna \u03b24 wyst\u0119powa\u0142a w kom\u00f3rkach uczestnicz\u0105cych w utrzymywaniu ich napi\u0119cia i funkcji, natomiast jej poziom spada\u0142 w kom\u00f3rkach zmienionych chorobowo.<\/p>\n<p>Brak tymozyny \u03b24 prowadzi\u0142 do nadmiernej aktywno\u015bci PDGFR\u03b2 wskutek zaburzonej regulacji receptora, co nasila\u0142o niekorzystn\u0105 przebudow\u0119 naczy\u0144.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105 ochronn\u0105 rol\u0119 endogennej tymozyny \u03b24 w utrzymywaniu stabilno\u015bci t\u0119tnic.<\/p>\n<h2>Stabilizacja naczy\u0144 i prze\u017cywalno\u015b\u0107 w modelach sepsy<\/h2>\n<p>Bongiovanni i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2015) zastosowali metod\u0119 terapii genowej w celu zwi\u0119kszenia ekspresji tymozyny \u03b24 u myszy na dwa tygodnie przed wywo\u0142aniem sepsy za pomoc\u0105 LPS [33].<\/p>\n<p>Zwierz\u0119ta z podwy\u017cszon\u0105 ekspresj\u0105 tymozyny \u03b24 wykazywa\u0142y \u0142agodniejsze objawy chorobowe, korzystniejsze warto\u015bci ci\u015bnienia t\u0119tniczego i mniejsz\u0105 przepuszczalno\u015b\u0107 naczy\u0144.<\/p>\n<p>Obserwowano r\u00f3wnie\u017c wi\u0119ksz\u0105 prze\u017cywalno\u015b\u0107 oraz lepsze zachowanie perycyt\u00f3w, czyli kom\u00f3rek podporowych otaczaj\u0105cych drobne naczynia krwiono\u015bne w sercu i mi\u0119\u015bniach.<\/p>\n<p>Wyniki sugeruj\u0105, \u017ce tymozyna \u03b24 uczestniczy w utrzymywaniu integralno\u015bci bariery naczyniowej i ograniczaniu nadmiernego wycieku p\u0142ynu z naczy\u0144 podczas ci\u0119\u017ckiego zapalenia.<\/p>\n<h2>W\u0142\u00f3knienie p\u0142uc i uszkodzenia kom\u00f3rkowe w modelach zapalnych<\/h2>\n<p>Tian i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2022) wykorzystali terapi\u0119 genow\u0105 do dostarczania tymozyny \u03b24 myszom w modelu uszkodzenia p\u0142uc wywo\u0142anego LPS [34].<\/p>\n<p>U zwierz\u0105t z podwy\u017cszon\u0105 ekspresj\u0105 tymozyny \u03b24 obserwowano mniejsze uszkodzenia oksydacyjne, ni\u017csze odk\u0142adanie kolagenu i s\u0142absz\u0105 odpowied\u017a zapaln\u0105.<\/p>\n<p>W badaniach laboratoryjnych na ludzkich kom\u00f3rkach p\u0142uc tymozyna \u03b24 wspiera\u0142a napraw\u0119 uszkodzonych mitochondri\u00f3w, ogranicza\u0142a aktywacj\u0119 inflamasom\u00f3w i spowalnia\u0142a przemiany kom\u00f3rkowe zwi\u0105zane z w\u0142\u00f3knieniem.<\/p>\n<p>Hamowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c proliferacj\u0119 fibroblast\u00f3w i powstawanie tkanki bliznowatej.<\/p>\n<p>Wyniki wskazuj\u0105 na udzia\u0142 tymozyny \u03b24 w regulacji kilku szlak\u00f3w prowadz\u0105cych do d\u0142ugotrwa\u0142ego uszkodzenia p\u0142uc.<\/p>\n<h2>Gojenie ran poprzez aktywacj\u0119 enzym\u00f3w przebudowy tkanek<\/h2>\n<p>Philp i wsp\u00f3\u0142pracownicy (2006) badali tymozyn\u0119 \u03b24 w modelach ran sk\u00f3ry u myszy oraz w hodowlach ludzkich kom\u00f3rek sk\u00f3ry i uk\u0142adu odporno\u015bciowego [35].<\/p>\n<p>Po zastosowaniu peptydu zwi\u0119ksza\u0142a si\u0119 produkcja metaloproteinaz MMP-1, MMP-2 i MMP-9, enzym\u00f3w uczestnicz\u0105cych w rozk\u0142adzie uszkodzonych sk\u0142adnik\u00f3w tkanek i przygotowaniu miejsca dla nowych kom\u00f3rek.<\/p>\n<p>Efekty obserwowano w keratynocytach, fibroblastach, kom\u00f3rkach \u015br\u00f3db\u0142onka i aktywowanych monocytach.<\/p>\n<p>Do wywo\u0142ania tej odpowiedzi wystarcza\u0142 niewielki fragment tymozyny \u03b24 obejmuj\u0105cy aminokwasy 17\u201323.<\/p>\n<p>Sugeruje to, \u017ce peptyd uczestniczy w gojeniu nie tylko poprzez wspieranie migracji i wzrostu kom\u00f3rek, ale tak\u017ce przez regulacj\u0119 usuwania uszkodzonych sk\u0142adnik\u00f3w i przebudowy macierzy zewn\u0105trzkom\u00f3rkowej.<\/p>\n<p>Wyniki wskazuj\u0105 na zwi\u0105zek mi\u0119dzy regulacj\u0105 cytoszkieletu kom\u00f3rkowego a procesami oczyszczania i odbudowy uszkodzonej sk\u00f3ry.<\/p>\n<h2>Dawki i formulacje opisywane w badaniach \u2013 nie s\u0105 zaleceniami klinicznymi<\/h2>\n<p>We wczesnych badaniach klinicznych oceniano r\u00f3\u017cne formulacje i zakresy dawek tymozyny \u03b24.<\/p>\n<p>Opisane protoko\u0142y nie powinny by\u0107 interpretowane jako zalecenia dotycz\u0105ce samodzielnego stosowania. Dost\u0119pne dane nie pozwalaj\u0105 okre\u015bli\u0107 standardowej dawki terapeutycznej.<\/p>\n<p>W pierwszych badaniach do\u017cylnych rekombinowanej tymozyny \u03b24, NL005, oceniano pojedyncze dawki od 0,05 do 25 \u00b5g\/kg oraz codzienne wlewy od 0,5 do 5 \u00b5g\/kg przez dziesi\u0119\u0107 dni.<\/p>\n<p>St\u0119\u017cenia we krwi zwi\u0119ksza\u0142y si\u0119 proporcjonalnie do dawki, a okres p\u00f3\u0142trwania wynosi\u0142 oko\u0142o dw\u00f3ch godzin. Nie obserwowano istotnej kumulacji substancji w organizmie.<\/p>\n<p>We wcze\u015bniejszym badaniu syntetycznej tymozyny \u03b24 stosowano znacznie wy\u017csze dawki do\u017cylne, od 42 do 1260 mg dziennie przez dwa tygodnie, bez zg\u0142oszenia ci\u0119\u017ckich dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych.<\/p>\n<p>W badaniach okulistycznych oceniano 0,1% roztw\u00f3r tymozyny \u03b24, odpowiadaj\u0105cy oko\u0142o 1 mg\/ml, przy r\u00f3\u017cnych harmonogramach podawania ustalonych w poszczeg\u00f3lnych protoko\u0142ach.<\/p>\n<p>Niekt\u00f3re parametry ulega\u0142y poprawie, ale co najmniej jedno badanie nie osi\u0105gn\u0119\u0142o wcze\u015bniej okre\u015blonych g\u0142\u00f3wnych punkt\u00f3w ko\u0144cowych.<\/p>\n<p>W trzech badaniach fazy II dotycz\u0105cych przewlek\u0142ych ran sk\u00f3ry najkorzystniejsze wyniki uzyskiwano przy zastosowaniu \u017celi o st\u0119\u017ceniach 0,02\u20130,03%, ocenianych przy podawaniu raz dziennie.<\/p>\n<p>Zar\u00f3wno ni\u017csze st\u0119\u017cenie 0,01%, jak i wy\u017csze 0,1% wykazywa\u0142y mniej korzystne wyniki.<\/p>\n<p>W badaniu na \u015bwiniach miejscowe podanie \u017celu o st\u0119\u017ceniu 0,1% w okolicy prze\u0142yku ogranicza\u0142o bliznowacenie po chirurgicznym usuni\u0119ciu b\u0142ony \u015bluzowej, wskazuj\u0105c na mo\u017cliwo\u015b\u0107 dalszych bada\u0144 nad miejscowymi systemami dostarczania.<\/p>\n<p>W niewielkich wczesnych badaniach opisanych powy\u017cej tolerancja by\u0142a na og\u00f3\u0142 korzystna, jednak dost\u0119pne dane nie wystarczaj\u0105 do oceny d\u0142ugoterminowych ani rzadkich dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych.<\/p>\n<p>W badaniu preparatu rekombinowanego \u0142agodne i przej\u015bciowe zmiany w wynikach bada\u0144 laboratoryjnych lub EKG wyst\u0119powa\u0142y u nieco ponad po\u0142owy uczestnik\u00f3w, z cz\u0119sto\u015bci\u0105 zbli\u017con\u0105 do placebo.<\/p>\n<p>Nie odnotowano ci\u0119\u017ckich dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych ani reakcji ograniczaj\u0105cych zwi\u0119kszanie dawki. Wykryte odpowiedzi immunologiczne by\u0142y \u0142agodne i przemijaj\u0105ce.<\/p>\n<p>W badaniu wysokich dawek do\u017cylnych syntetycznej tymozyny \u03b24 zg\u0142aszano jedynie \u0142agodne zawroty g\u0142owy lub dyskomfort w miejscu wstrzykni\u0119cia, bez oznak uszkodzenia narz\u0105d\u00f3w.<\/p>\n<p>Krople do oczu i \u017cele sk\u00f3rne r\u00f3wnie\u017c by\u0142y dobrze tolerowane. Nie obserwowano podra\u017cnienia oczu zwi\u0105zanego z preparatem, a niewielki \u015bwi\u0105d lub zaczerwienienie sk\u00f3ry po \u017celu wyst\u0119powa\u0142y z cz\u0119sto\u015bci\u0105 podobn\u0105 do placebo.<\/p>\n<p>W badanych grupach zdrowych ochotnik\u00f3w wielokrotne podawanie nie prowadzi\u0142o do istotnej kumulacji, a obserwowane reakcje immunologiczne by\u0142y ograniczone.<\/p>\n<p>Wynik\u00f3w tych nie mo\u017cna jednak uog\u00f3lnia\u0107 na inne populacje, d\u0142u\u017csze okresy stosowania ani osoby z powa\u017cnymi chorobami.<\/p>\n<p>Poniewa\u017c badania kliniczne nadal znajduj\u0105 si\u0119 na wczesnym etapie, wiele zagadnie\u0144 bezpiecze\u0144stwa wymaga ostro\u017cno\u015bci.<\/p>\n<p>W materiale \u017ar\u00f3d\u0142owym wskazano przeciwwskazanie zwi\u0105zane z nadwra\u017cliwo\u015bci\u0105 na peptyd lub sk\u0142adniki preparatu.<\/p>\n<p>Chocia\u017c dotychczas nie potwierdzono zwi\u0119kszonego ryzyka nowotworowego, r\u00f3wnie\u017c w badaniach obejmuj\u0105cych pacjent\u00f3w z EB, zdolno\u015b\u0107 tymozyny \u03b24 do regulowania migracji kom\u00f3rek i angiogenezy uzasadnia szczeg\u00f3ln\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107 u os\u00f3b z aktywn\u0105 chorob\u0105 nowotworow\u0105, najlepiej w ramach kontrolowanych bada\u0144.<\/p>\n<p>Nie ustalono bezpiecze\u0144stwa tymozyny \u03b24 podczas ci\u0105\u017cy i karmienia piersi\u0105. Brakuje r\u00f3wnie\u017c odpowiednich danych farmakokinetycznych i dotycz\u0105cych bezpiecze\u0144stwa u os\u00f3b z ci\u0119\u017ckimi chorobami w\u0105troby lub nerek.<\/p>\n<p>Badania \u017ar\u00f3d\u0142owe nie okre\u015blaj\u0105 w\u0142a\u015bciwego schematu dawkowania dla tych populacji.<\/p>\n<h2>Wnioski<\/h2>\n<p>Wczesne badania kliniczne i laboratoryjne wskazuj\u0105, \u017ce tymozyna \u03b24 uczestniczy w wielu procesach zwi\u0105zanych z napraw\u0105 tkanek i wykazuje na og\u00f3\u0142 korzystn\u0105 tolerancj\u0119 w dotychczas ocenianych warunkach badawczych.<\/p>\n<p>Po podaniu do\u017cylnym syntetyczna tymozyna \u03b24 oraz preparat rekombinowany NL005 by\u0142y dobrze tolerowane przez zdrowych ochotnik\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c przy wielokrotnym podawaniu.<\/p>\n<p>Farmakokinetyka by\u0142a stosunkowo przewidywalna. Substancja mia\u0142a kr\u00f3tki okres p\u00f3\u0142trwania we krwi, nie wykazywa\u0142a istotnej kumulacji i wywo\u0142ywa\u0142a jedynie nieliczne, przej\u015bciowe odpowiedzi immunologiczne.<\/p>\n<p>W badaniach okulistycznych krople z tymozyn\u0105 \u03b24 wykazywa\u0142y obiecuj\u0105ce wyniki dotycz\u0105ce chor\u00f3b powierzchni oka.<\/p>\n<p>W badaniach fazy II i seriach przypadk\u00f3w obserwowano zmniejszenie objaw\u00f3w, ograniczenie uszkodze\u0144 powierzchni oka ocenianych metodami barwienia oraz popraw\u0119 parametr\u00f3w filmu \u0142zowego.<\/p>\n<p>Jednak w jednym z bada\u0144 wykorzystuj\u0105cych model CAE&#x2122; nie osi\u0105gni\u0119to dw\u00f3ch g\u0142\u00f3wnych punkt\u00f3w ko\u0144cowych, mimo korzystnych zmian w kilku drugorz\u0119dowych parametrach.<\/p>\n<p>W badaniach dermatologicznych \u017cele zawieraj\u0105ce oko\u0142o 0,02\u20130,03% tymozyny \u03b24 wi\u0105za\u0142y si\u0119 z szybszym gojeniem odle\u017cyn i owrzodze\u0144 \u017cylnych w badaniach fazy II.<\/p>\n<p>Wyniki te by\u0142y zgodne z wcze\u015bniejszymi eksperymentami laboratoryjnymi wskazuj\u0105cymi na udzia\u0142 tymozyny \u03b24 w migracji keratynocyt\u00f3w, angiogenezie, organizacji w\u0142\u00f3kien kolagenowych i ograniczaniu bliznowacenia.<\/p>\n<p>\u0141\u0105cznie dost\u0119pne badania sugeruj\u0105, \u017ce tymozyna \u03b24 jest wa\u017cnym regulatorem proces\u00f3w naprawczych i zapalnych.<\/p>\n<p>Konieczne s\u0105 jednak dalsze badania nad d\u0142ugoterminowym bezpiecze\u0144stwem, szczeg\u00f3lnie u os\u00f3b z podwy\u017cszonym ryzykiem nowotworowym.<\/p>\n<p>Naukowcy powinni r\u00f3wnie\u017c poszukiwa\u0107 biomarker\u00f3w pozwalaj\u0105cych identyfikowa\u0107 pacjent\u00f3w, kt\u00f3rzy mog\u0105 odnosi\u0107 najwi\u0119ksze korzy\u015bci, oraz lepiej okre\u015bla\u0107 zale\u017cno\u015b\u0107 mi\u0119dzy dawk\u0105, formulacj\u0105 i odpowiedzi\u0105 biologiczn\u0105.<\/p>\n<p>Je\u015bli przysz\u0142e badania potwierdz\u0105 dotychczasowe wyniki, tymozyna \u03b24 mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 przedmiotem dalszego rozwoju terapii chor\u00f3b powierzchni oka i trudno goj\u0105cych si\u0119 ran.<\/p>\n<p>Mo\u017cliwe zastosowania og\u00f3lnoustrojowe, w tym w ostrych uszkodzeniach uk\u0142adu sercowo-naczyniowego i nerwowego, pozostaj\u0105 jednak hipotezami badawczymi, a nie potwierdzonymi korzy\u015bciami klinicznymi.<\/p>\n<p><em>Zastrze\u017cenie: Artyku\u0142 ma charakter wy\u0142\u0105cznie edukacyjny. Nie stanowi porady medycznej ani zalece\u0144 dotycz\u0105cych stosowania, dawkowania lub podawania tymozyny \u03b24. Wyniki bada\u0144 kom\u00f3rkowych i zwierz\u0119cych nie s\u0105 r\u00f3wnoznaczne z potwierdzeniem bezpiecze\u0144stwa lub skuteczno\u015bci u ludzi.<\/em><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>References<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li><a href=\"https:\/\/pubchem.ncbi.nlm.nih.gov\/compound\/Thymosin-beta4#section=NCI-Thesaurus-Tree\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubchem.ncbi.nlm.nih.gov\/compound\/Thymosin-beta4#section=NCI-Thesaurus-Tree<\/a><\/li>\n<li>Wang, X., Liu, L., Qi, L., Lei, C., Li, P., Wang, Y., Liu, C., Bai, H., Han, C., Sun, Y., &amp; Liu, J. (2021). A first\u2010in\u2010human, randomized, double\u2010blind, single\u2010 and multiple\u2010dose, phase I study of recombinant human thymosin \u03b24 in healthy Chinese volunteers. <em>Clinical and Translational Science<\/em>, 14(5), 1949\u20131962. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1111\/cts.13050\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1111\/cts.13050<\/a><\/li>\n<li>Sosne, G., Dunn, S. P., &amp; Kim, C. (2015). Thymosin \u03b24 significantly improves signs and symptoms of severe dry eye in a phase 2 randomized trial. <em>Cornea<\/em>, 34(5), 491\u2013496. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1097\/ICO.0000000000000379\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1097\/ICO.0000000000000379<\/a><\/li>\n<li>Ruff, D., Crockford, D., Girardi, G., &amp; Zhang, Y. (2010). A randomized, placebo-controlled, single and multiple dose study of intravenous thymosin beta4 in healthy volunteers. <em>Annals of the New York Academy of Sciences<\/em>, 1194, 223\u2013229. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05474.x\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05474.x<\/a><\/li>\n<li>Guarnera, G., DeRosa, A., &amp; Camerini, R. (2010). The effect of thymosin treatment of venous ulcers. <em>Annals of the New York Academy of Sciences<\/em>, 1194, 207\u2013212. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05490.x\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05490.x<\/a><\/li>\n<li>Sosne, G., &amp; Ousler, G. W. (2015). Thymosin beta 4 ophthalmic solution for dry eye: A randomized, placebo\u2011controlled, Phase II clinical trial conducted using the controlled adverse environment (CAE&#x2122;) model. <em>Clinical Ophthalmology, 9<\/em>, 877\u2013884. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.2147\/OPTH.S80954\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.2147\/OPTH.S80954<\/a> <a href=\"https:\/\/www.tandfonline.com\/doi\/full\/10.2147\/OPTH.S80954\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/www.tandfonline.com\/doi\/full\/10.2147\/OPTH.S80954<\/a><\/li>\n<li>Dunn, S. P., Heidemann, D. G., Chow, C. Y. C., Crockford, D., Turjman, N., Angel, J., Allan, C. B., &amp; Sosne, G. (2010). Treatment of chronic nonhealing neurotrophic corneal epithelial defects with thymosin beta 4. <em>Archives of Ophthalmology<\/em>, 128(5), 636\u2013638. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1001\/archophthalmol.2010.71\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1001\/archophthalmol.2010.71<\/a> <a href=\"https:\/\/pismin.com\/10.1001\/archophthalmol.2010.53\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pismin.com\/10.1001\/archophthalmol.2010.53<\/a><\/li>\n<li>Kleinman, H. K., &amp; Sosne, G. (2016). Thymosin \u03b24 Promotes Dermal Healing. In Vitamins and Hormones (Vol. 102, pp. 251\u2013275). Elsevier. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/bs.vh.2016.04.005\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/bs.vh.2016.04.005<\/a> <a href=\"https:\/\/pismin.com\/10.1016\/bs.vh.2016.04.005\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pismin.com\/10.1016\/bs.vh.2016.04.005<\/a><\/li>\n<li>Treadwell, T., Kleinman, H. K., Crockford, D., Hardy, M. A., Guarnera, G. T., &amp; Goldstein, A. L. (2012). The regenerative peptide thymosin \u03b24 accelerates the rate of dermal healing in preclinical animal models and in patients. <em>Annals of the New York Academy of Sciences, 1270<\/em>, 37\u201344. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2012.06717.x\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2012.06717.x<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/23050815\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/23050815\/<\/a><\/li>\n<li>Guarnera, G., De Rosa, A., &amp; Camerini, R. (2007). Thymosin \u03b2 4 and venous ulcers: Clinical remarks on a European prospective, randomized study on safety, tolerability, and enhancement on healing. Annals of the New York Academy of Sciences, 1112, [pages pending]. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1196\/annals.1415.003\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1196\/annals.1415.003<\/a> <a href=\"https:\/\/nyaspubs.onlinelibrary.wiley.com\/doi\/abs\/10.1196\/annals.1415.003\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/nyaspubs.onlinelibrary.wiley.com\/doi\/abs\/10.1196\/annals.1415.003<\/a><\/li>\n<li>Yang, W. S., Kang, S., Sung, J., &amp; Kleinman, H. K. (2019). Thymosin \u03b24: potential to treat epidermolysis bullosa and other severe dermal injuries. <em>European Journal of Dermatology, 29<\/em>(5), 459\u2013467. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1684\/ejd.2019.3642\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1684\/ejd.2019.3642<\/a> <a href=\"https:\/\/stm.cairn.info\/revue-european-journal-of-dermatology-2019-5-page-459?lang=en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/stm.cairn.info\/revue-european-journal-of-dermatology-2019-5-page-459?lang=en<\/a><\/li>\n<li>Zhu, J., Su, L.-P., Ye, L., Lee, K.-O., &amp; Ma, J.-H. (2012). Thymosin beta 4 ameliorates hyperglycemia and improves insulin resistance of KK Cg-Ay\/J mouse. <em>Diabetes Research and Clinical Practice, 96<\/em>(1), 53\u201359. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.diabres.2011.12.009\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.diabres.2011.12.009<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/22217673\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/22217673\/<\/a><\/li>\n<li>Wang, L., Chopp, M., Szalad, A., Liu, Z., Lu, M., Zhang, L., Zhang, J., Zhang, R. L., Morris, D., &amp; Zhang, Z. G. (2012). Thymosin \u03b24 promotes the recovery of peripheral neuropathy in type II diabetic mice. <em>Neurobiology of Disease, 48<\/em>(3), 546\u2013555. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.nbd.2012.08.002\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.nbd.2012.08.002<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/22922221\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/22922221\/<\/a><\/li>\n<li>Su, L., Kong, X., Loo, S., Gao, Y., Liu, B., Su, X., Dalan, R., Ma, J., &amp; Ye, L. (2022). Thymosin beta\u20114 improves endothelial function and reparative potency of diabetic endothelial cells differentiated from patient induced pluripotent stem cells. <em>Stem Cell Research &amp; Therapy, 13<\/em>(1), 13. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1186\/s13287-021-02687-x\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1186\/s13287-021-02687-x<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/35012642\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/35012642\/<\/a><\/li>\n<li>Philp, D., Badamchian, M., Scheremeta, B., Nguyen, M., Goldstein, A. L., &amp; Kleinman, H. K. (2003). Thymosin beta 4 and a synthetic peptide containing its actin\u2011binding domain promote dermal wound repair in db\/db diabetic mice and in aged mice. <em>Wound Repair and Regeneration, 11<\/em>(1), 19\u201324. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1046\/j.1524-475x.2003.11105.x\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1046\/j.1524-475x.2003.11105.x<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/12581423\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/12581423\/<\/a><\/li>\n<li>Kim, S., &amp; Kwon, J. (2014). Thymosin beta 4 improves dermal burn wound healing via downregulation of receptor of advanced glycation end products in db\/db mice. <em>Biochimica et Biophysica Acta (BBA)\u2013General Subjects, 1840<\/em>(12), 3452\u20133459. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.bbagen.2014.09.013\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.bbagen.2014.09.013<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25230158\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25230158\/<\/a><\/li>\n<li>Gao, Y. X., Wang, L. F., Ba, S. J., Cao, J. L., Li, F., Li, B., &amp; Zhou, B. (2022).\u00a0<em>Zhonghua shao shang yu chuang mian xiu fu za zhi<\/em>,\u00a0<em>38<\/em>(4), 378\u2013384. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.3760\/cma.j.cn501120-20210221-00059\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.3760\/cma.j.cn501120-20210221-00059<\/a> <a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC11704510\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC11704510\/<\/a><\/li>\n<li>Wang, L., Chopp, M., Szalad, A., Lu, X., Lu, M., Zhang, T., &amp; Zhang, Z. G. (2019). Angiopoietin-1\/Tie2 signaling pathway contributes to the therapeutic effect of thymosin \u03b24 on diabetic peripheral neuropathy.\u00a0<em>Neuroscience research<\/em>,\u00a0<em>147<\/em>, 1\u20138. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.neures.2018.10.005\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.neures.2018.10.005<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/30326249\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/30326249\/<\/a><\/li>\n<li>Wang, L., Chopp, M., Jia, L., Lu, X., Szalad, A., Zhang, Y., Zhang, R., &amp; Zhang, Z. G. (2015). Therapeutic benefit of extended thymosin \u03b24 treatment is independent of blood glucose level in mice with diabetic peripheral neuropathy. <em>Journal of Diabetes Research, 2015<\/em>, 173656. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1155\/2015\/173656\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1155\/2015\/173656<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25945352\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25945352\/<\/a><\/li>\n<li>Brady, R. D., Grills, B. L., Schuijers, J. A., Ward, A. R., Tonkin, B. A., Walsh, N. C., &amp; McDonald, S. J. (2014). Thymosin \u03b24 administration enhances fracture healing in mice. <em>Journal of Orthopaedic Research<\/em>, 32(10), 1277\u20131282. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1002\/jor.22686\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1002\/jor.22686<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25042765\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25042765\/<\/a><\/li>\n<li>Xu, B., Yang, M., Li, Z., Zhang, Y., Jiang, Z., Guan, S., &amp; Jiang, D. (2013). Thymosin \u03b24 enhances the healing of medial collateral ligament injury in rat. <em>Regulatory Peptides<\/em>, 184, 1\u20135. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.regpep.2013.03.026\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.regpep.2013.03.026<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/23523891\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/23523891\/<\/a><\/li>\n<li>Lee, S. I., Yi, J. K., Bae, W. J., Lee, S., Cha, H. J., &amp; Kim, E. C. (2016). Thymosin beta-4 suppresses osteoclastic differentiation and inflammatory responses in human periodontal ligament cells. <em>PLoS ONE, 11<\/em>(1), e0146708. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1371\/journal.pone.0146708\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1371\/journal.pone.0146708<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/26789270\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/26789270\/<\/a><\/li>\n<li>Faa, G., Piras, M., Mancuso, L., Coni, P., Pichiri, G., Orr\u00f9, G., Fanni, D., Gerosa, C., Cao, G., Taibi, R., Pavone, P., &amp; Castagnola, M. (2021). Thymosin beta-4 prenatal administration improves fetal development and halts side effects due to preterm delivery. <em>European Review for Medical and Pharmacological Sciences<\/em>, 25(1), 431\u2013437. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.26355\/eurrev_202101_24411\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.26355\/eurrev_202101_24411<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/33506933\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/33506933\/<\/a><\/li>\n<li>Badamchian, M., Fagarasan, M. O., Danner, R. L., Suffredini, A. F., Damavandy, H., &amp; Goldstein, A. L. (2003). Thymosin beta(4) reduces lethality and down-regulates inflammatory mediators in endotoxin-induced septic shock. <em>International Immunopharmacology, 3<\/em>(8), 1225\u20131233. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/S1567-5769(03)00024-9\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/S1567-5769(03)00024-9<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/12860178\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/12860178\/<\/a><\/li>\n<li>Yu, R., Li, S., Chen, L., Hu, E., Chai, D., Liu, Z., Zhang, Q., Mao, Y., Zhai, Y., Li, K., Liu, Y., Li, X., Zhou, H., Yang, C., &amp; Xu, J. (2025). Inhaled exogenous thymosin beta 4 suppresses bleomycin-induced pulmonary fibrosis in mice via TGF-\u03b21 signalling pathway. <em>Journal of Pharmacy and Pharmacology, 77<\/em>(4), 582\u2013592. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1093\/jpp\/rgae143\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1093\/jpp\/rgae143<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/39579076\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/39579076\/<\/a><\/li>\n<li>Wei, C., Kim, I. K., Li, L., Wu, L., &amp; Gupta, S. (2014). Thymosin Beta 4 protects mice from monocrotaline-induced pulmonary hypertension and right ventricular hypertrophy. <em>PLoS ONE, 9<\/em>(11), e110598. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1371\/journal.pone.0110598\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1371\/journal.pone.0110598<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25412097\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25412097\/<\/a><\/li>\n<li>Philp, D., &amp; Kleinman, H. K. (2010). Animal studies with thymosin \u03b24, a multifunctional tissue repair and regeneration peptide. <em>Annals of the New York Academy of Sciences, 1194<\/em>(1), 81\u201386. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05479.x\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05479.x<\/a> <a href=\"https:\/\/pismin.com\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05479.x\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pismin.com\/10.1111\/j.1749-6632.2010.05479.x<\/a><\/li>\n<li>Yaman, O. M., Guner, I., Guntas, G., Sonmez, O. F., Tanriverdi, G., Cakiris, A., Aksu, U., Akyol, S., Guzel, E., Uzun, H., Yelmen, N., &amp; Sahin, G. (2019). Protective effect of thymosin \u03b24 against abdominal aortic ischemia-reperfusion-induced acute lung injury in rats. <em>Medicina (Kaunas)<\/em>, 55(5), 187. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.3390\/medicina55050187\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.3390\/medicina55050187<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/31121838\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/31121838\/<\/a><\/li>\n<li>Wang, H., Shuai, Q., Tang, J., Long, D., Xu, C., Liu, F., &amp; Li, Z.-S. (2019). Local Thymosin \u03b24 Gel Injection Prevents Esophageal Stricture after Circumferential Endoscopic Submucosal Dissection in a Porcine Model. <em>Digestive Diseases<\/em>, 37(2), 87\u201392. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1159\/000492216\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1159\/000492216<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/30428463\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/30428463\/<\/a><\/li>\n<li>Munshaw, S., Bruche, S., Redpath, A. N., Jones, A., Patel, J., Dub\u00e9, K. N., Lee, R., Hester, S. S., Davies, R., Neal, G., Handa, A., Sattler, M., Fischer, R., Channon, K. M., &amp; Smart, N. (2021). Thymosin \u03b24 protects against aortic aneurysm via endocytic regulation of growth factor signaling. <em>Journal of Clinical Investigation, 131<\/em>(10), e127884. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1172\/JCI127884\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1172\/JCI127884<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/33784254\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/33784254\/<\/a><\/li>\n<li>Renga, G., Oikonomou, V., Moretti, S., Stincardini, C., Bellet, M. M., Pariano, M., Bartoli, A., Brancorsini, S., Mosci, P., Finocchi, A., Rossi, P., Costantini, C., Garaci, E., Goldstein, A. L., &amp; Romani, L. (2019). Thymosin \u03b24 promotes autophagy and repair via HIF-1\u03b1 stabilization in chronic granulomatous disease. <em>Life Science Alliance, 2<\/em>(6), e201900432. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.26508\/lsa.201900432\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.26508\/lsa.201900432<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/31719116\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/31719116\/<\/a><\/li>\n<li>Munshaw, S., Redpath, A. N., Pike, B. T., &amp; Smart, N. (2023). Thymosin \u03b24 preserves vascular smooth muscle phenotype in atherosclerosis via regulation of low density lipoprotein related protein 1 (LRP1). <em>International Immunopharmacology, 115<\/em>, 109702. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.intimp.2023.109702\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.intimp.2023.109702<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/37724952\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/37724952\/<\/a><\/li>\n<li>Bongiovanni, D., Ziegler, T., D&#8217;Almeida, S., Zhang, T., Ng, J. K. M., Dietzel, S., Hinkel, R., &amp; Kupatt, C. (2015). Thymosin \u03b24 attenuates microcirculatory and hemodynamic destabilization in sepsis. <em>Expert Opinion on Biological Therapy, 15<\/em>(Suppl 1), S203\u2013S210. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1517\/14712598.2015.1006193\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1517\/14712598.2015.1006193<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25604254\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/25604254\/<\/a><\/li>\n<li>Tian, Z., Yao, N., Wang, F., &amp; Ruan, L. (2022). Thymosin \u03b24 suppresses LPS-induced murine lung fibrosis by attenuating oxidative injury and alleviating inflammation. <em>Inflammation, 45<\/em>(1), 59\u201373. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1007\/s10753-021-01528-6\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1007\/s10753-021-01528-6<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/34414534\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/34414534\/<\/a><\/li>\n<li>Philp, D., Scheremeta, B., Sibliss, K., Zhou, M., Fine, E. L., Nguyen, M., Wahl, L., Hoffman, M. P., &amp; Kleinman, H. K. (2006). Thymosin beta4 promotes matrix metalloproteinase expression during wound repair. <em>Journal of Cellular Physiology, 208<\/em>(1), 195\u2013200. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1002\/jcp.20650\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/doi.org\/10.1002\/jcp.20650<\/a> <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/16607611\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/16607611\/<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vetenskaplig bakgrund: Denna artikel presenterar resultaten fr\u00e5n de publicerade studierna. Studien p\u00e5 celler och djur visar inte att behandlingen \u00e4r effektiv hos m\u00e4nniskor. De angivna koncentrationerna, doserna och scheman\u2026<\/p>","protected":false},"author":7910,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[293,305],"tags":[],"class_list":["post-56687","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-blog","category-materialy-edukacyjne","beh-no-thumb"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/56687","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7910"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=56687"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/56687\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":56734,"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/56687\/revisions\/56734"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=56687"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=56687"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bioevidencehub.com\/sv\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=56687"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}